استعلام
چنانچه محکومیت قطعی فردی منجر به محرومیت وی از حقوق اجتماعی مذکور در ماده 25قانون مجازات اسلامی
شده باشد اما با لازمالاجرا شدن قانون کاهش مجازات حبس تعزیری مصوب 1399به لحاظ کاهش میزان مجازات
مقرر قانونی و در نتیجه کاهش درجه جرم ،از شمول ماده 25قانون مجازات اسلامی خارج شود ،آیا محرومیتهای
اجتماعی و توابع ناشی از آن بر محکوم بار میگردد؟ )برای نمونه جهت بررسی سابقه مؤثر کیفری در سرقتهایی
که ارزش مال کمتر از دویست میلیون ریال است و احراز قابل گذشت بودن جرایم ارتکابی در راستای ماده 104
اصلاحی ،ملاک ،مجازات قانونی زمان صدور حکم محکومیت یا مجازات کاهش یافته طبق قانون کاهش مجازات
حبس است؟(
پاسخ اداره کل حقوقی
-1در فرض سؤال که مجازات قانونی جرم طبق قانون کاهش مجازات حبس تعزیری مصوب 1399تقلیل یافته
است ،مجازات تقلیلیافته ،مجازات قانونی جرم است و چون قانون لاحق نسبت به قانون سابق اخف است ،نسبت به
احکام قطعی که قبل از لازمالاجرا شدن این قانون صادر شده است ،باید مطابق بند »ب« ماده 10قانون مجازات
اسلامی مصوب 1392عمل شود و قاضی اجرای احکام مکلف است قبل از شروع به اجرا یا در حین اجرا از دادگاه
صادرکننده حکم درخواست اصلاح حکم کند و بر این اساس اجرای محکومیت سابق ،اعم از اینکه دارای آثار تبعی
باشد یا نه ،منتفی و حکم جدید اجرا خواهد شد.
-2شرط نداشتن سابقه مؤثر کیفری برای قابل گذشت بودن بزههای موضوع ماده 104قانون مجازات اسلامی
اصلاحی 1399مربوط به زمان وقوع جرم است.
دکتر احمد رفیعی
مدیرکل حقوقی قوه قضاییه