استعلام
با توجه به ماده 7قانون کاهش مجازات حبس تعزیری مصوب 1399
اولاً ،منظور از همکاری موثر متهم در کشف جرم و شناسایی سایر متهمان در جرایم علیه امنیت داخلی و خارجی
کشور چیست؟ آیا این موثر بودن وصف همکاری است و یا آن که تحقق نتیجه همکاری ضرورت دارد؟
ثانیاً ،آیا در شروع به جرایم علیه امنیت داخلی و خارجی کشور تعلیق اجرای مجازات منوط به همکاری موثر متهم
به شرح یاد شده در صدور آن ماده قانونی میباشد؟
ثالثاً ،با توجه به مقرره قانونی اخیر ،اختیار دادستان در صدور قرار تعلیق تعقیب در جرایم تعزیری درجه 8،7،6به
شرح مذکور در ماده 81قانون دادرسی کیفری ،صرف ًا ناظر به حالتی است که کل مجازات قابل تعلیق باشد یا آن که
اگر بخشی از آن نیز قابل تعلیق باشد دادستان دارای چنین اختیاری است؟
رابعاً ،آیا در جرایم مندرج در ماده 7قانون کاهش مجازات حبس تعزیری )شامل علیه امنیت داخلی و خارجی کشور
علیه عفت عمومی کلاهبرداری و یا در حکم آن( امکان صدور رأی به تعویق حکم وجود دارد؟
پاسخ اداره کل حقوقی
اولاً ،منظور »از همکاری مؤثر در کشف جرم و شناسایی سایر متهمان در جرایم علیه امنیت داخلی و خارجی« در
تبصره الحاقی ماده 47قانون مجازات اسلامی ،1399گفتار و رفتار صادقانهای است که موجب تسهیل کشف جرم
و دسترسی مأمورین به آثار ،ادله و وسایل ارتکاب جرم و یا شناسایی شرکاء و معاونین جرم میشود؛ به نحوی که
اگر این همکاری نبود کشف جرم با مشکل همراه و یا اساس ًا غیرممکن میشد .به تعبیر دیگر صرف همکاری متهم در
کشف جرم یا شناسایی سایر متهمان در تجویز تعلیق مجازات وی کافی است و در استفاده از این نهاد ارفاقی ،الزاماً
نیازی به تحقق نتیجه از جمله دستگیری دیگر متهمان نیست و به هر حال تشخیص و احراز مؤثر بودن همکاری با
قاضی رسیدگیکننده است.
ثانیاً ،با توجه به اینکه حکم تعلیق مجازات شروع به جرایم علیه امنیت داخلی و خارجی کشور ذیل تبصره الحاقی به
ماده 47قانون مجازات اسلامی 1399به نحو اطلاق بیان شده است ،در نتیجه حکم مندرج در صدر تبصره یاد شده
که تعلیق بخشی از مجازات متهمان را منوط به همکاری مؤثر مرتکب در کشف جرم وشناسایی سایر متهمان کرده
است ناظر به شروع به جرایم مذکور نیست.
ثالثاً ،قرار تعلیق تعقیب موضوع ماده 81قانون آیین دادرسی کیفری 1392ناظر به جرایم تعزیری درجه شش ،هفت
و هشت است که کل مجازات آنها قابل تعلیق باشد ،نه قسمتی از مجازات آنها و چون تبصره الحاقی ماده 47قانون
مجازات اسلامی 1399تعلیق قسمتی از مجازات جرایم علیه امنیت داخلی و خارجی را مجاز دانسته است ،لذا متهمان
جرایم علیه امنیت داخلی و خارجی مشمول تعلیق تعقیب موضوع ماده صدرالذکر نمیشوند.
رابعاً ،طبق ماده 7قانون کاهش مجازات حبس تعزیری 1399یک تبصره به ماده 47قانون مجازات اسلامی 1392
الحاق شده است که این تبصره ناظر به امکان تعلیق اجرای مجازات جرایم مندرج در آن تبصره است و اشارهای به
تعویق صدور حکم در این جرایم ندارد لذا ممنوعیت تعویق صدور حکم موضوع ماده 47قانون مجازات اسلامی
1392به شرح بندهای ذیل این ماده به قوت خود باقی است.
دکتر احمد رفیعی
مدیرکل حقوقی قوه قضاییه