نظریه مشورتی ۷/۹۹/۴۵۵

نظر به اینکه در ماده 14دستورالعمل ساماندهی زمان و فرآیند کارشناسی رسمی دادگستری مورخ 1399/1/19 ریاست محترم قوه قضاییه اعسار از پرداخت حقالزحمه کارشناس تابع مقررات اعسار از هزینه دادرسی دانسته شده است که دلالت ظاهر ماده این است که در مقام اجرای تبصرههای 3 ،2و 4ماده 2تعرفه دستمزد کارشناسان رسمی دادگستری مصوب 1398ریاست محترم قوه قضاییه تشخیص مقام قضایی راجع به معسر بودن متقاضی کارشناس و به تبع آن معرفی به کانون کارشناسان جهت معرفی کارشناس معاضدتی نیاز به تقدیم دادخواست و رعایت تشریفات مربوط به فصل دوم از باب هشتم قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 است که برداشت مذکور نه تنها سبب اطاله دادرسی خواهد شد بلکه باعث سردردگمی ارباب رجوع میشود .آیا لازمه معرفی متقاضی کارشناس معاضدتی به کانون کارشناسان رسمی دادگستری رسیدگی به ادعای اعسار است و یا آن که صرف ارائه درخواست از ناحیه متقاضی و بررسی موضوع به هر نحو که برای قاضی رسیدگیکننده علمآور باشد ،کافی است؟

با عنایت به ذیل ماده 14دستورالعمل ساماندهی زمان و فرآیند کارشناسی رسمی دادگستری مصوب 7/1/1399 ریاست محترم قوه قضاییه ،حکم مقرر در صدر این ماده مفید این معناست که چنانچه متقاضی معافیت از حقالزحمه کارشناسی سابقاً در همین دعوا برابر حکم دادگاه معسر از پرداخت هزینه دادرسی شناخته شده باشد ،موضوع مستلزم بررسی مجدد برابر تبصرههای 3 ،2و 4ماده 2تعرفه دستمزد کارشناسان رسمی مصوب 1398ریاست محترم قوه قضاییه نخواهد بود .بدیهی است چنانچه حکمی مبنی بر اعسار از هزینه دادرسی وجود نداشته باشد ،موضوع مشمول تبصرههای فوقالذکر بوده و در هر دو حالت تقدیم دادخواست اعسار از پرداخت دستمزد کارشناسی منتفی است. دکتر احمد رفیعی مدیرکل حقوقی قوه قضاییه