استعلام
-1متهم جهت اخذ آخرین دفاع حاضر شده و در دفاعیات خویش مطالبی را اعلام کرده که لازم است تحقیقاتی مانند
اخذ اظهارات مطلع استعلام و ...در خصوص آن انجام شود چنانچه تحقیقات مورد نظر انجام گردید آیا لازم است که
متهم مجدد جهت اخذ آخرین دفاع احضار شود یا همان آخرین دفاع قبلی کفایت میکند؟
-2شخص »الف« با کارت بانکی خویش به دستگاه ای تی ام مراجعه کرد و پس از انجام عملیات بانکی و قبل از
دریافت کارت بانکی خویش محل را ترک مینماید پس از آن شخص »ب« به دستگاه مراجعه میکندپس از آن
شخص »ب« به دستگاه مراجعه کند و به محض امشاهده اینکه کارت بانکی »الف« در دستگاه است اقدام به
برداشت وجه کند اقدام شخص »ب« در خصوص برداشت وجهمشمول کدام عنوان مجرمانه است؟
پاسخ اداره کل حقوقی
-1نظریه اکثریت کمیسیون :مستفاد از مواد 263 ،262و 371قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392آخرین
دفاع ،آخرین اظهاری است که متهم در قبال اتهام انتسابی بیان میکند و پس از آن تحقیق دیگری انجام نمیشود؛ اما
چنانچه متهم در آخرین دفاع مطلبی بیان کند یا مدرکی ابراز نماید که در برائت یا کشف حقیقت مؤثر باشد بازپرس
مکلف به رسیدگی است و باید پس از انجام آن تحقیق ،مجدد آخرین دفاع متهم را اخذ کند .چرا که ممکن است در
انجام تحقیقات اخیر مسائلی مطرح شود که حقوق دفاعی متهم در آن نهفته باشد ،ضمن اینکه آخرین دفاع ،آخرین
اقدام تحقیقی یا دادرسی و آخرین اقدام پیش از ختم دادرسی است که یکی از اصول دادرسی محسوب میشود.
-2نظریه اتفاقی کمیسیون :ملاک تحقق جرایم رایانهای استفاده از سامانههای رایانهای یا مخابراتی است و در فرض
سؤال نیز که تحصیل وجه با استفاده غیر مجاز از دادههای رایانهای با استفاده از کارت عابر بانک دیگری صورت
گرفته است ،مشمول ماده 741الحاقی 1385قانون مجازات اسلامی )تعزیرات( مصوب 1375است.
دکتر احمد رفیعی
مدیرکل حقوقی قوه قضاییه