نظریه مشورتی ۷/۹۹/۳۶۰

در نتیجه حکم صادره از دادگاه تجدیدنظر مبایعه نامه ای فسخ و مالکیت خریدار زایل شده است؛ متعاقب آن مالک علیه فرد متصرف که مستاجر خریدار سابق بوده و قرارداد اجاره وی پس از فسخ معامله ،تمدید نشده است ،طرح دعوا کرده است؛ در فرض سؤال آیا مالک باید دادخواست خلع ید تقدیم کند یا دادخواست تخلیه؟

جناب آقای توکلی معاون محترم مدیر کل دفتر دادگاه عالی انتظامی قضات با سلام و دعای خیر؛ بازگشت به استعلام شماره 9000/3588/600/100مورخ 1399/3/21به شماره ثبت وارده 360مورخ ،1399/3/26نظریه مشورتی این اداره کل به شرح زیر اعلام میشود: مطابق مادهی 454قانون مدنی »هرگاه مشتری مبـیع را اجاره داده باشـد و بیـع فسـخ شـود اجـاره باطل نمیشود «...؛ مستفاد از این ماده و فراز نخست مادهی 455این قانون ،فسخ معامله تأثیری در حقوقی که از سوی مشتری و پیش از فسخ به دیگری واگذار شده است ندارد .بنابراین در فرض سؤال که متصرف براساس قرارداد اجاره ملک را در تصرف دارد ،با توجه به وجود رابطه استیجاری ،دعوای خلع ید فاقد مجوز قانونی است و مالک رسمی میتواند با اقامه دعوای تخلیه حقوق خود را استیفا کند و اینکه رابطه استیجاری متصرف عین مستأجره ناشی از قرارداد با مالک رسمی نبوده ،مؤثر در مقام نیست. دکتر احمد رفیعی سرپرست اداره کل حقوقی قوه قضاییه