نظریه مشورتی ۷/۹۹/۳۳۰

در دادگاه بخش چنانچه محل اقامت متهم در حوزه قضایی دیگری باشد که متهم با احضار در جلسه رسیدگی حاضر نشود و نیابت قضایی به حوزه قضایی محل اقامت متهم جهت تفهیم اتهام ارسال و متهم در آن حوزه قضایی دادسرا حاضر و به او تفهیم اتهام شود و او دفاعیات و اظهارات خود را در مورد اتهام انتسابی بیان دارد و نتیجه به دادگاه بخش ارسال شود آیا قاضی رسیدگی کننده به پرونده در دادگاه بخش باید وقت رسیدگی تعیین نمود و طرفین را احضار کند و اگر وقت رسیدگی تعیین کند و متهم در دادگاه بخش حاضر نشود رای صادره حضوری است یا غیابی؟

اصولاً رسیدگی کیفری دارای دو مرحله )تحقیقات مقدماتی و دادرسی به معنای اخص( میباشد که حسب قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ،1392تحقیقات مقدماتی توسط دادسرا )مواد 22و (92و دادرسی از سوی دادگاههای کیفری مذکور در ماده 294این قانون صورت میپذیرد؛ اما در مواردیکه پرونده مستقیماً در دادگاه کیفری مطرح میشود ،مطابق قسمت اخیر ماده 341قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ،1392انجام تحقیقات مقدماتی توسط دادگاه باید طبق مقررات مربوط صورت گیرد .بنابراین در مورد فرض سؤال ،دادگاه بخش که مطابق ماده 299قانون فوقالذکر به تمامی جرایم در صلاحیت دادگاه کیفری دو رسیدگی میکند ،بدواً میباید تحقیقات مقدماتی را رأسا انجام داده و پس از آن ،چنانچه انجام دادرسی را ضروری تشخیص دهد ،نسبت به تعیین وقت رسیدگی و احضار طرفین اقدام کند .در این صورت ،چنانچه متهم یا وکیل او در جلسه یا جلسات رسیدگی دادگاه )که در مرحله دادرسی است( حضور نیابد و لایحه دفاعیه هم نفرستاده باشد ،حکم صادره چنانچه بر محکومیت کیفری وی صادر شود ،مطابق ماده 407قانون یادشده غیابی محسوب میشود. دکتر احمد رفیعی سرپرست اداره کل حقوقی قوه قضاییه