نظریه مشورتی ۷/۹۹/۱۹۳۸

-1نظر به اینکه محکومعلیه پرونده به علت اجرای مجازات حدی سالب حیات اعدام معدوم گردیده و در عین حال محکومیت به قصاص نفس و دیات متعدد داشته است با توجه به اینکه واژه مرگ در ماده 435قانون مجازات اسلامی به صورت مطلق بیان گردیده و آن اداره محترم طی نظریه شماره 251/93/7مورخه 1393/2/10در خصوص نوع مرگ نیز قائل به افتراق نمیباشد آیا در فرض اعدام محکومعلیه مقررات ماده 435قانون مجازات اسلامی قابل اعمال میباشد یا خیر؟ )پرداخت دیات متعلقه( -2با توجه به اینکه قصاص حق اولیاءدم میباشد آیا اعدام مرتکب که باعث زوال این حق گردیده موجبی برای تبدیل حق قصاص به دیه میباشد یا خیر؟ به عبارتی مقررات ماده 435قانون مجازات اسلامی مسئوولیت بیتالمال در پرداخت دیه مستقر میباشد؟

اولاً ،در مواردی که متهم به قصاص نفس و مجازات سلب حیات در جرایم مستوجب حد محکوم شده است ،طبق ماده 133قانون مجازات اسلامی مصوب 1392و ماده » 17آییننامه نحوه اجرای احکام حدود ،سلب حیات ،قطع عضو، قصاص نفس و عضو و جرح ،دیات ،شلاق ،تبعید ،نفیبلد ،اقامت اجباری و منع از اقامت در محل یا محلهای معین مصوب «1398اجرای قصاص مقدم است ،چون اجرای مجازات حدی موضوع قصاص را از بین میبرد؛ ولی در صورت عدم مطالبه فوری اجرای قصاص یا گذشت یا تبدیل به دیه ،مجازات حدی اجرا میشود. ثانیاً ،کلمه »مرگ« در ماده 435قانون مجازات اسلامی مصوب ، 1392مطلق بوده و هر نوع مرگی را اعم از مرگ ناشی از بیماری یا خودکشی یا مرگ با اجرای حکم قصاص نفس و یا اجرای حدود را شامل میشود. دکتر احمد محمدی باردئی معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه