نظریه مشورتی ۷/۹۹/۱۹۱۷

با توجه به اینکه به محض قطعیت حکم محکومله میتواند تقاضای اجرای آن و وصول و استیفاء محکوم به را بنماید آیا با توجه به ماده 34قانون اجرای احکام مدنی و تبصره 1ماده 35قانون موصوف بعد از ابلاغ اجراییه و قبل از انقضاء مهلت ده روز محکومله میتواند طلب خود را استیفاء و دریافت نماید یا صرف ًا میتواند آن را تأمین نماید؟ با لحاظ این مطلب که قانون محکومله را از دریافت طلب خود در خلال این ده روز صراحت ًا منع نکرده و هر چند قانون به محکومعلیه ده روز مهلت داده ولی مفهوم آن این نیست که طلبکار نتواند در این ده روز حق خود را وصول نماید ضمن اینکه از نظر شرعی و فقهی نیز داین مکلف به رعایت انقضاء مهلت ده روز نمیباشد و حسب منابع فقهی داین میتواند بلافاصله بعد از صدور حکم قطعی قاضی از اموال مدیون طلب خود را استیفاء نماید.

هرچند وفق تبصره 1ماده 35قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356بعد از ابلاغ اجراییه وقبل از انقضای مدت ده روز از تاریخ ابلاغ اجراییه امکان تأمین محکوم به وجود دارد ،لیکن استیفای محکومبه ،بعد از انقضای مهلت ده روز از تاریخ ابلاغ اجراییه و استنکاف محکومعلیه از اجرای حکم خواهد بود ،چه اینکه قبل از انقضای مهلت مقرر، اجرای حکم اختیاری است و وفق بخش دوم تبصره 1ماده 35قانون موصوف اجرای اجباری حکم و استیفای محکوم به پس از انقضای مهلت مزبور شروع خواهد شد .بنابراین قبل از انقضای مهلت مقرر استیفای اجباری محکومبه از طریق اجرای احکام مدنی ممکن نیست. دکتر احمد محمدی باردئی معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه