استعلام
با عنایت به بند »ب« ماده 113قانون برنامه ششم توسعه اقتصادی ،اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران و
آییننامه اجرایی شناسایی و توقیف اموال مدیون مصوب 1398/4/26ریاست محترم قوه قضاییه ،مطالبه مهریه
مستند به سند رسمی بدو ًا باید از طریق ادارات اجرای مفاد اسناد رسمی اداره ثبت اسناد و املاک اقدام شود.
-1با توجه به عدم وجود تأسیس تأمین خواسته در اجرای ثبت و بیم انتقال اموال توسط مدیون پس از اطلاع از
مطالبه دین از سوی طلبکار ،آیا پیش از مراجعه به اجرای ثبت دادخواست تأمین خواسته در دادگاه قابل طرح و
پذیرش است؟
-2مقنن در ماده 113قانون مرقوم هدف از تصویب آن را افزایش دقت و سرعت در ارائه خدمات قضایی و کاهش
اطاله دادرسی و ...ذکر و در بند »ب« مقرر کرده است که بلافاصله پس از تقاضای اجراییه نسبت به شناسایی و
توقیف اموال مدیون اقدام کنند .آیا میتوان چنین تفسیر کردکه با تقاضای بستانکار اجرای ثبت باید بدواً نسبت به
شناسایی و توقیف اموال مدیون اقدام و در ادامه نسبت به صدور و ابلاغ اجراییه اقدام شود مانند تأمین خواسته؟
-3با توجه به ماده 8آییننامه اجرایی شناسایی و توقیف اموال مدیون در اجرای مفاد اسناد رسمی مصوب
1398/4/26ریاست محترم قوه قضاییه چنانچه طلبکار یا وکیل وی به اجرای ثبت اعلام کنند مدیون اموال ندارد
یا اموالی از وی شناسایی نشود ،آیا اجرای ثبت میتواند به درخواست طلبکار زودتر از مدت دو ماه پرونده را
مختومه و گواهی مربوطه جهت طرح دعوا در مراجع قضایی صادر کند؟
پاسخ اداره کل حقوقی
-1با عنایت به مواد 108و 112قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی ،1379صدور
قرار تأمین خواسته در مواردی امکانپذیر است که یا نسبت به اصل دعوا دادخواست تقدیم شده باشد و یا ظرف ده
روز از تاریخ صدور قرار تأمین ،تقدیم شود و تقاضای صدور اجراییه متفاوت از طرح دعوا است .بنابراین در موارد
صدور اجراییه برابر بند »ب« ماده 113قانون برنامه ششم توسعه اقتصادی ،اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی
ایران مصوب ،1395صدور قرار تأمین خواسته مطابق مواد مربوط از قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و
انقلاب در امور مدنی مصوب ،1379منتفی است.
-2به موجب ماده 6آییننامه اجرایی شناسایی و توقیف اموال مدیون در اجرای مفاد اسناد رسمی مصوب
22/12/1398ریاست محترم قوه قضاییه ،اداره اجرای ثبت با تشکیل پرونده اجرایی و صدور اجراییه نسبت به
شناسایی و توقیف اموال متعهد اقدام میکند .بنابراین ،شناسایی و توقیف اموال متعهد بدون صدور اجراییه و تشکیل
پرونده اجرایی ممکن نیست.
-3با عنایت به مفهوم بند »ب« ماده 113قانون برنامه پنج ساله ششم توسعه اقتصادی ،اجتماعی و فرهنگی جمهوری
اسلامی مصوب ،1395در صورت تقاضای اجرای مفاد اسناد رسمی از طریق ادارات اجرای ثبت ،تا پایان مهلتهای
مقرر در بند »ب« ماده 113یاد شده ،امکان طرح دعوای مطالبه موضوع اجراییه اداره ثبت در مرجع قضایی و
رسیدگی به آن وجود ندارد و باید قرار عدم استماع دعوا صادر شود .ضمناً تعیین وضعیت دارایی مدیون پیش از
سپری شدن مهلت دو ماهه ،تأثیری در حکم قضیه ندارد.
دکتر احمد رفیعی
سرپرست اداره کل حقوقی قوه قضاییه