استعلام
آیا قاضی کمیسیون رسیدگی به امور آبهای زیرزمینی میتواند وفق مواد 47-46-22و 48قانون ثبت اسناد
و املاک و ماده 62قانون احکام دائمی کشور ملاک احراز مالکیت متقاضی را صرفاً اسناد رسمی قرار دهد و از
ترتیب اثر دادن نسبت به اسناد مالکیت عادی خودداری نماید و یا اینکه وفق ماده 10قانون مدنی باید نسبت به
احراز مالکیت متقاضی با اسناد عادی اعم از مبایعهنامه -صلحنامه -هبهنامه عادی اقدام نماید؟
-2با توجه به افت شدید سطح آبهای زیرزمینی آیا کمیسیون رسیدگی به امور آبهای زیرزمینی میتواند رأساً
و با گزارش امور آب شهرستان نسبت به تعدیل و کاهش میزان مجوز برداشت آب پروانه صادره به اشخاص اقدام
نموده و دستور صدور پروانه مجدد با تعدیل برداشت صادر نماید یا خیر؟
پاسخ اداره کل حقوقی
-1در فرضی که متقاضی اخذ پروانه فاقد سند مالکیت باشد ،صرف ارائه اسناد عادی مالکیت برای رسیدگی و
اتخاذ تصمیم در کمیسیون رسیدگی به امور آبهای زیرزمینی کافی نیست و متقاضی باید مدارک لازم مانند
استشهادیه و ...را نیز برای اثبات تصرفات بلامنازع خود تقدیم کند.
-2باعنایت به عموم و اطلاق مقررات قانون توزیع عادلانه آب مصوب 1361از قبیل مواد 1 ،3 ،14 ،18و 19
قانون مزبور در خصوص بهرهبرداری ازمنابع آبهای سطحی و زیرزمینی ،طبق مصالح عامه و مسؤولیت دولت
نسبت به حفظ و نظارت و اجازه بهرهبرداری از آنها ،نحوه جبران نقصان آبدهی یا خشک شدن منابع آب مجاور،
تعیین میزان مصرف معقول آب برای امور کشاورزی ،صنعتی یا شهری از منابع آب کشور و تبدیل آن به اجازه
مصرف معقول و صدور پروانه مصرف معقول ،این مقررات در مواردی که سطح آبهای زیرزمینی دچار افت
شدید شود هم حاکمیت دارد؛ .بنابراین ،در وضعیت اخیرالذکر نیز تعدیل یا کاهش مجوز برداشت آب و در صورت
ضرورت ،تهیه و اجرای طرحهای اصلاح پروانه با تعدیل برداشت میزان آب که تشخیص آن از امور فنی و
تخصصی است ،با همان مراجع مذکور در قانون موصوف است نه کمیسیون رسیدگی به امور آبهای زیرزمینی
موضوع تبصره ) (5قانون تعیین تکلیف چاههای آب فاقد پروانه مصوب 1389؛ اما چنانچه نسبت به تصمیم یا
اقدام مراجع قانونی مزبور اعتراض شود و اختلاف و اعتراض مربوط به منبع آبهای زیرزمینی باشد ،رسیدگی
در صلاحیت کمیسیون یادشده و صدور رأی با قاضی آن کمیسیون است.
دکتر احمد محمدی باردئی
معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه