استعلام
-1با توجه به حذف کلمه »بانکها« از» قانون راجع به رفع توقیف اموال منقول و غیر منقول متعلق به شهرداریها
مصوب «1361در ماده واحده اصلاحی ،1389آیا وجوه شهرداری نزد بانکها بدون رعایت مهلت مقرر در قانون
مذکور امکانپذیر میباشد؟
-2چنانچه شهرداری به لحاظ فوریت اجرای طرح و از باب ضرورت ملکی را تصرف نموده و ظرف سه ماه از تاریخ
تصرف نسبت به پرداخت قیمت عادله اقدام ننماید و به همین جهت مالک علیه شهرداری طرح دعوی نماید و حکم
قطعیت به نفع وی صادر شود ،آیا قانون راجع به منع توقیف اموال منقول و غیر منقول متعلق به شهرداریها مصوب
1361اصلاحی 1389قابل اعمال است؟
پاسخ اداره کل حقوقی
بازگشت به استعلام شماره 9027/372/720مورخ 1398/06/02به شماره ثبت وارده 923مورخ
،1398/06/03نظریه مشورتی این اداره کل به شرح زیر اعلام میگردد:
-1مقررات ماده واحده قانون اصلاح قانون راجع به منع توقیف اموال منقول و غیرمنقول متعلق به شهرداری و الحاق
دو تبصره به آن مصوب 27/5/1389مجلس شورای اسلامی ،صرفاً به منظور فراهم آوردن موجبات بهرهمندی
شهرداریها از تسهیلات و منابع بانکی جهت اجرای خدمات شهری و ترغیب بانکها به دادن تسهیلات به شهرداریها
با مجاز اعلام کردن وصول مطالبات آنها از محل وثایق اخذ شده از شهرداریها بوده و حذف عبارت »در بانکها و یا«
از ماده واحده سال 1361در ماده واحده اصلاحی 1389به قرینه تبصرههای یک و دو ذیل آن و اطلاق عبارت
اشخاص ثالث درمتن آن ،دلالتی بر امکان توقیف و برداشت وجوه موجود در حسابهای شهرداریها نزد بانکها ،خارج
ازچارچوب ماده واحده سال 1361ندارد.
-2مطابق تبصره 7ماده واحده قانون نحوه تقدیم ابنیه ،املاک و اراضی مورد نیاز شهرداریها مصوب 28/8/1370
ماده 4و آن قسمت از ماده 5لایحه قانونی نحوه خرید و تملک اراضی واملاک برای اجرای برنامههای عمومی،
عمرانی و نظامی دولت مصوب 27/11/1358شورای انقلاب که مربوط به نحوه تعیین قیمت عادله اراضی میباشد
در مورد شهرداریها لغو شده است .لذا تصویب تبصره مذکور حکایت از آن دارد که سایر مقررات مربوطه در قانون
یاد شده فوق در مورد شهرداریها به قوت خود باقی است .بنا به مراتب یاد شده ماده 9لایحه تملک در مورد
شهرداریها قابلیت اعمال دارد و در مواردی که مورد مشمول ماده 9مرقوم بوده و علیرغم اجرای طرح از ناحیه
شهرداری ،ظرف مهلت سه ماه از تاریخ تصرف نسبت به پرداخت یا تودیع قیمت عادله طبق مقررات قانونی مربوطه
اقدام ننموده و مالک ناگزیر از اقامه دعوی گردیده و حکم قطعی بر محکومیت شهرداری به پرداخت قیمت روز ملک
در حق مالک صادر گردیده و در صورت استنکاف شهرداری از پرداخت محکومبه ،مورد منصرف از قانون راجع به
منع توقیف اموال منقول و غیرمنقول متعلق به شهرداری و استیفای محکومبه مشروط به انقضای مواعد مذکور در ماده
واحده نبوده و پس از انقضای ده روز از تاریخ ابلاغ اجرائیه و عدم اقدام شهرداری ،از ناحیه اجرای احکام دادگاه
توقیف و وصول محکومبه فاقد اشکال قانونی است ،زیرا منوط کردن اجرا به انقضای مواعد مذکور در ماده واحده
سال 61به منزله منتفی شده قیمت روز ملک است.
دکتر محمد علی شاه حیدری پور
مدیر کل حقوقی قوه قضاییه