نظریه مشورتی ۷/۹۸/۸۶۶

چنانچه رای داور از طریق دفتر دادگاه ابلاغ نشده باشد قبلا از طریق پست ابلاغ شود و خارج از مهلت بیست روزه نسبت به رای اعتراض و دادگاه به لحاظ خارج از مهلت بودن قرار رد اعتراض صادره کند و قطعی شود و مجدد داور همان رای را مطابق قانون آیین دادرسی مدنی به دفتر دادگاه تسلیم و ابلاغ مجدد شود و در مهلت بیست روزه از تاریخ ابلاغ تجدید نسبت به آن اعتراض شود ،اعلام فرمایید: الف -آیا نحوه ابلاغ رای داور موضوعیت دارد یا طریقیت؟ چنانچه اطلاع یافتن مخاطب بر دادگاه محرز باشد،آیا ابلاغ صحیح است؟ ب -چون دادگاه با صدور قرار رد اعتراض به نوعی اصل ابلاغ که از طریق دادگاه ابلاغ نشده را پذیرفته ولی به جهت خارج از مهلت بودن ،نسبت به آن قرار صادر شده است ،آیا دادگاه بر مبنای ابلاغ جدید مجاز به رسیدگی است یا آنکه تا قرار و ابلاغ رای ابطال نشده ،امکان رسیدگی به ماهیت بر اساس اعتراض جدید را ندارد؟

به موجب ماده 485قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی » 1379چنانچه طرفین در قرارداد داوری طریق خاصی برای ابلاغ رأی داوری پیشبینی نکرده باشند ،داور مکلف است رأی خود را به دفتر دادگاه ارجاعکننده دعوی به داور یا دادگاهی که صلاحیت رسیدگی به اصل دعوی را دارد ،تسلیم نماید .«... بنابراین هرگاه داور به طریق دیگری ابلاغ را انجام دهد ،در صورتی دارای اعتبار است که مورد پذیرش مخاطب ابلاغ واقع شود .در فرض سوال که رأی داور از طریق پست ابلاغ شده است ،چنانچه دادگاه از نفس اعتراض یا دیگر اظهارات و اوضاع و احوال قضیه احراز کند که این ابلاغ مورد پذیرش مخاطب بوده است ،ابلاغ مجدد از طریق دفتر دادگاه قابل ترتیب اثر نیست و نمیتواند منشاء اعتراض مجدد از سوی مخاطب ابلاغ تلقی شود .در غیر این صورت ،از آنجا که ابلاغ اولیه فاقد اعتبار بوده است ،اقدامات بعدی نیز برخلاف قانون بوده و دادگاه باید آن را کأنلمیکن تلقی و بر مبنای تاریخ ابلاغ بعدی )از طریق دفتر دادگاه( به اعتراض رسیدگی کند. دکتر محمد علی شاه حیدری پور مدیرکل حقوقی قوه قضاییه