نظریه مشورتی ۷/۹۸/۸۶۵

-1با توجه به ماده 508قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی ،در صورتی که به تقاضای خواهان بدوی حکم بر قبول اعسار نسبی هزینه دادرسی و معافیت یکسوم صادر شود و پس از آن، خواهان بدوی از رأی تجدیدنظرخواهی نماید و مدعی عجز از پرداخت و اعسار از هزینه دادرسی شود،آیا برای هزینه دادرسی مرحله تجدیدنظرخواهی معافیت بدوی از طریق حکم )یکسوم( قابل اعمال است؟ -2در مورد ماده 508مذکور ،چنانچه خواهان بدوی که معافیت اعسار به دست آورده ،نسبت به تقدیم دادخواست جلب ثالث اقدام کند آیا از هزینههای مذکور هم معاف است؟

-1در فرض سؤال که خواهان دعوای اعسار از پرداخت هزینه دادرسی مطرح نموده و دادگاه وی را نسبت به یک سوم از هزینه دادرسی معسر شناخته است ،علیالاصول مفهوم رأی دادگاه این است که خواهان تا مبلغ دو سوم هزینه دادرسی ملئ و نسبت به مازاد بر آن معسر است و با توجه به ذیل ماده 508قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379اعسار وی از پرداخت هزینه دادرسی تمام مراحل همان دعوا استصحاب میشود؛ اما اگر دادگاه هزینه دادرسی بدوی را تقسیط نموده باشد معنای رأی دادگاه این است که خواهان در فواصل زمانی معین برای پرداخت مبلغ تعیینشده ملئ است و بنابراین در تمام مراحل همان دعوا از حکم تقسیط مزبور استفاده میکند و باید هزینه دادرسی این مراحل را به همان ترتیب بپردازد. -2جلب ثالث از دعاوی طاری است که با دعوای اصلی توأمان رسیدگی میشود؛ ولی در هر حال خوانده آن ثالثی است که طرف دعوای اصلی و نیز دعوای اعسار از پرداخت هزینه دادرسی اصلی نبوده است ،بنابراین از شمول استثنای ذیل ماده 508قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379خارج است و مشمول قاعده مذکور در صدر این ماده میباشد. دکتر محمد علی شاه حیدری پور مدیرکل حقوقی قوه قضاییه