استعلام
با توجه به ماده 10قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی که دادگاه را مکلف به اخذ استعلامات مربوطه نموده؛ و نظر به مواد
2و 19قانون مذکور که این تکلیف را برداشته است ،آیا دادگاه میبایست با درخواست خواهان مبادرت به اخذ استعلام نماید
یا اینکه رأساً نسبت به اخذ استعلام اقدام کند.
پاسخ اداره کل حقوقی
بازگشت به استعلام بدون شماره مورخ 1398/5/6به شماره ثبت وارده 860مورخ ،1398/5/26نظریه
مشورتی این اداره کل به شرح زیر اعلام میگردد:
در امور مدنی هرچند به طور معمول پس از تشکیل جلسه دادرسی مبادرت به رسیدگی میکند؛ اما ماده 10قانون
نحوه اجرای محکومیتهای مالی مصوب 1394به منظور تسریع در رسیدگی به دعوای اعسار است که به محض ثبت
دادخواست ،فوراً نسبت به بررسی وضعیت مالی محکومعلیه جهت روشن شدن اعسار یا ایسار او اقدام میشود .بدیهی
است چنانچه ،اقدام دادگاه درخصوص این امر مستلزم استعلام از مراجع ذیربط موضوع ماده 19این قانون باشد ،به
لحاظ صراحت ماده مذکور ،منوط به درخواست خوانده دعوای اعسار و معرفی مراجع ذیربط از سوی وی میباشد؛
اما بررسی وضعیت مالی محکومعلیه به نحو دیگری مانند انجام تحقیقات محلی رأساً به دستور دادگاه و بلافاصله پس
از ثبت دادخواست اعسار و بدون نیاز به درخواست خوانده دعوای اعسار صورت میگیرد و در فرض سؤال ،استـعلام
از مـراجع ذیربط پس از تقدیم دادخواست اعسار و تقاضای خوانده دعوای اعسار ،امکانپذیر است؛ صرفنظر از
اینکه حکم محکومیت در حال اجرا باشد یا نباشد؛ زیرا طرح دعوای اعسار منوط به اجرای حکم محکومیت نیست.
دکتر محمد علی شاه حیدری پور
مدیر کل حقوقی قوه قضاییه