نظریه مشورتی ۷/۹۸/۵۹۶

به موجب دادنامه شماره 1387/1/29-55که مورد تایید دیوانعالی کشور واقع شده است ،آقای برات حیدری فرزند غلام تبعه افغانستان به جهت قتل عمدی همسر سابق خود خانم گوهر موسوی فرزند محمد تبعه افغانستان به قصاص نفس محکوم گردیده است .اولیای دم متوفی از قصاص اعلام گذشت نمودهاند در حالی که انحصار وراثت در اولیای دم شناسایی شده به جهت فقدان مدارک هویتی مسلم نیست .حسب استعلام به عمل آمده از استانداری اصفهان و محتویات پرونده محاکماتی که هیجده سال از تشکیل آن میگذرد ،اسامی موجود در پرونده مقتول عبارتند از سید برات حیدری همسر )که طلاق گرفته بودهاند( ،زهرا ،فاطمه ،فریبا فرزندان( و بیبی هوا موسوی )مادر( .فرزندان متوفی متولد ایران هستند و در افغانستان فاقد سابقه ولادتی میباشند .محکوم از تاریخ 1383/5/12در زندان به سر میبرد و مکاتبات صورت گرفته با سفارت افغانستان از طریق وزارت امور خارجه و اداره کل امور بینالملل قوه قضائیه برای صدور گواهی حصر وراثت بلانتیجه مانده و الزام سفارت افغانستان به صدور این گواهی ممکن نیست .این مرجع را در چگونگی تشخیص اولیای دم منحصر ارشاد فرمائید که آیا جهت انتساب وراثت ،شهادت شهود و محتویات پرونده محاکماتی کفایت میکند و تشخیص انحصار اولیایدم چگونه است؟

بازگشت به استعلام شماره 58001/448/9016مورخ 1398/4/19به شماره ثبت وارده 596مورخ ،1398/4/22نظریه مشورتی این اداره کل به شرح زیر اعلام میگردد: اولا ،صدور گواهی حصر وراثت برای اتباع خارجه که در ایران فوت نمودهاند ،با رعایت قوانین دولت متبوع آنان توسط دادگاه محل اقامت متوفی و با استناد به مواد 967 ، 7و 974قانون مدنی و اطلاق ماده 1قانون تصدیق انحصار وراثت مصوب 1309بلامانع است. ثانیا ،گواهی حصر وراثت موضوعیت ندارد و اگر دادگاه وراثت و انحصار وراثت شاکیان را از طریق مقتضی نظیر شهادت شهود )استشهادیه( احراز نمود ،دیگر مطالبه گواهی حصر وراثت لازم نیست و می تواند حکم مقتضی صادر نماید. متن لایحه وکیل که باید در پرونده محاکماتی درج شود و نمی بایست برای این اداره کل ارسال شود ،عینا عودت می شود. دکتر محمد علی شاه حیدری پور مدیر کل حقوقی قوه قضاییه