استعلام
در مورد ماده 99و تبصره 2ذیل بند 3آن از قانون شهرداری:
-1چنانچه شخصی خارج از حریم شهرها اعم از روستا و غیره شروع به ساخت و ساز غیر مجاز نماید ،آیا میتوان
جلوی ساخت وساز را گرفت؟ مرجع اقدام کننده کدام است؟ پس از جلوگیری ،تکلیف ساخت و ساز انجام شده چه
میشود؟ مستند قانونی کدام است؟
-2درعبارت»جریمه معادل 50درصد تا 70درصد قیمت روز اعیانی تکمیل شده« ،منظور از»تکمیل شده« چیست؟ آیا
میزان ساخته شده است یا علی فرض این است که بنا تکمیل شده باشد .چنانچه فرض دوم باشد ،کمیسیون چگونه مطلع
شود که این شخص که ساخت و ساز غیر مجاز میکند و پروانهای هم در کار نیست ،قصد داشته چه میزان بسازد یک
طبقه یا پنج طبقه؛ یا با مصالح درجه یک یا دو یا سه؟
-3چنانچه پرونده ده سال پس از ساخت و ساز غیرمجاز درکمیسیون مطرح شود ،آیا افت قیمت ساختمان به لحاظ
قدیمی شدن و استهلاک محاسبه و کسر خواهد شد؟
-4طبق تبصره 2ماده 100قانون شهرداری ،جریمه بر اساس »ارزش معاملاتی« و طبق تبصره 2ماده 99بر اساس
»قیمت روز اعیانی« است .تفاوت این دو در چیست؟ آیا کمیسیونها مجاز هستند که جهت تسهیل امر یک جدول
متضمن قیمت روز اعیانی برای مدت معین تصویب کنند یا این که در هر پرونده باید یک بار کارشناسی به عمل آید؟
پاسخ اداره کل حقوقی
بازگشت به استعلام شماره 9020/5005/64مورخ 1398/04/04به شماره ثبت وارده 506مورخ
،1398/04/04نظریه مشورتی کمیسیون قوانین عمومی و بین¬الملل این اداره کل به شرح زیر اعلام میگردد:
-1الف ،مستفاد از تبصره 2ذیل بند 3ماده 99قانون شهرداری مصوب 1334با اصلاحات و الحاقات بعدی ،وظیفه
جلوگیری از ساخت و سازهای غیر مجاز در خارج از حریم مصوب شهرها ،برعهده استانداریها و واحدهای
زیرمجموعه آنها در حوزه خارج از حریم شهری )یعنی فرمانداری ،بخشداری و دهیاری( است و مقررات ماده 100
قانون شهرداری قابل تسری به مقررات موضوع تبصره فوقالذکر نمیباشد.
ب ،با توجه به بند »الف« پاسخ ،پرونده مربوط به تخلف ساختمانی باید وفق تبصره 2ذیل بند 3ماده 99قانون
شهرداری جهت تعیین تکلیف مطرح و مطابق رأی کمیسیون مربوطه رفتار شود.
-2منظور از قیمت روز »اعیانی تکمیل شده« ،محاسبه قیمت روز اعیانی آخرین وضعیت ساخت بنای خلاف است؛
یعنی قیمت روز اعیانی ساخته شده در زمان جلوگیری از ادامه ساخت باید مورد محاسبه قرار گیرد.
-3ملاک تعیین و محاسبه جریمه تخلفات ساختمانی سال وقوع تخلف ساختمانی است و باید بر اساس قیمت
کارشناسی روز تخلف جریمه تعیین شود .افزایش قیمت یا افت آن هیچ تأثیری در قضیه ندارد.
-4الف ،قانونگذار در تعیین جریمه تخلفات ساختمانی موضوع صلاحیتهای کمیسیونهای مواد 99و 100قانون
شهرداری نظر متفاوتی دارد .ملاک تعیین جریمه در پروندههای کمیسیون ماده 100قانون شهرداری ،ارزش معاملاتی
سال وقوع تخلف است که هم شامل ارزش عرصه و هم اعیانی ملک میشود؛ در حالیکه در پروندههای کمیسیون ماده
99قانون شهرداری ،ملاک تعیین جریمه فقط بر اساس قیمت روز اعیانی تاریخ وقوع تخلف میباشد.
-4ب ،قیمت روز اعیانی تکمیل شده در هر مورد تخلف ساختمانی باید با توجه به شرایط خاص آن ،ارزیابی و با جلب
نظر کارشناسان ذیصلاح تعیین قیمت شود و تعیین قیمت واحد و به صورت کلی و با تهیه جدول عمومی صحیح
نیست
دکتر محمد علی شاه حیدری پور
مدیرکل حقوقی قوه قضاییه