نظریه مشورتی ۷/۹۸/۲۹۷

در پروندهای بر اساس کیفرخواست صادره افرادی به پرداخت درصدهای متفاوتی دیه از قبیل چهل درصد و شصت درصد نسبت به شاکی ،مقصر اعلام شده و حکم دادگاه بر این اساس صادر شده است .با تجدید نظرخواهی احد از محکومان و طرح پرونده در دادگاه تجدید نظر ،عقیده اعضای شعبه بر برائت تجدید نظرخواه و افزایش درصد تقصیر محکوم دیگر است .در این فرض با توجه به محتوای کیفرخواست صادره و عدم صدور حکم در مرحله بدوی در خصوص افزایش درصد تقصیر متهمی که در دادگاه تجدید نظر به میزان دیه بیشتر محکوم میشود، تکلیف دادگاه تجدید نظر چیست؟ آیا نیاز به صدور کیفرخواست جدید و حکم محکومیت از دادگاه بدوی دارد؟ با توجه به تالی فاسد موجود از حیث قواعد دادرسی بر فرض صدور حکم محکومیت و عدم محکومیت ،راهکار حقوقی قضیه را جهت بهرهبرداری قضایی اعلام فرمایید.

مطابق ماده 435قانون آیین دادرسی کیفری 1392دادگاه تجدیدنظر استان فقط نسبت به آنچه مورد تجدید نظر خواهی واقع و نسبت به آن رأی صادر شده است رسیدگی میکند .بنابراین در فرض سؤال که متهمان هر یک به پرداخت 40و 60درصد دیه محکوم شدهاند و تنها یکی از آنها )شخصی که به 40درصد دیه محکوم شده است( تجدید نظر خواهی نموده است ،دادگاه تجدید نظر تنها در محدوده تجدیدنظر خواهی رسیدگی مینماید و چنانچه تجدیدنظر خواه یاد شده را بیگناه تشخیص دهد ،حکم بر برائت وی صادر میکند و موجب قانونی جهت تغییر میزان محکومیت محکومعلیه دیگر و در نتیجه ازدیاد مسوولیت وی در پرداخت دیه ،که از سوی وی یا شاکی خصوصی یا دادستان نسبت به حکم صادره تجدیدنظر خواهی نشده است ،وجود ندارد. دکتر محمد علی شاه حیدری پور مدیرکل حقوقی قوه قضاییه