استعلام
در ماده واحده قانون کاهش ساعات کار بانوان شاغل دارای شرایط خاص مصوب 1395مجلس شورای اسلامی،
ساعات کاری زنان سرپرست خانوار شاغل در دستگاههای اجرایی به میزان 36ساعت در هفته با دریافت حقوق و
مزایای کامل 44ساعت تعیین شده است؛ لذا با عنایت به این مقرره قانونی خواهشمند است به منظور اجرای صحیح
قانون مذکور ضمن بیان معیارهای تشخیص زنان سرپرست خانوار ،در صورتی که دارا بودن فرزند از شرط ضروری
استفاده از این قانون است ،شرایط سنی فرزند آنان چیست؟
پاسخ اداره کل حقوقی
بازگشت به استعلام شماره 9000/21042/5000مورخ 1398/02/29به شماره ثبت وارده 267مورخ
،1398/02/30نظریه مشورتی کمیسیون قوانین خانواده و امور حسبی این اداره کل به شرح زیر اعلام میگردد:
اولاً ،با توجه به تعاریف ارائه شده در خصوص »خانوار« مندرج در ماده یک آییننامه اجرایی ماده 39قانون ثبت
احوال کشور مصوب 1355مبنی بر اینکه »خانوار تعداد افرادی هستند که تحت سرپرستی یک فرد ،در محلی ساکن
میباشند« و ماده 7آییننامه اجرایی قانون هدفمند کردن یارانهها مصوب 1389مبنی بر اینکه »خانوار از افرادی
تشکیل میشود که بر اساس رابطه خویشاوندی درجه 1با یکدیگر زندگی میکنند «...و نیز لحاظ حکم مقرر در ماده
2آییننامه اجرایی ماده 39قانون ثبت احوال که مقرر میدارد» :سرپرست خانوار به پدر یا مادر یا ولی قانونی و به
طورکلی به کسی اطلاق میشود که مسئولیت امور خانواده به عهده اوست« ،زنانی سرپرست خانوار تلقی میشوند که
مسئولیت اداره خانواده را عهدهدار میباشند که ممکن است متشکل از سرپرست خانواده به علاوه هر کدام از همسر،
فرزند ،پدر ،مادر ،خواهر ،برادر و نیز کودک یا نوجوان تحت سرپرستی باشد .احکام مقرر در ماده 9آییننامه اجرایی
ماده 9قانون هدفمند کردن یارانهها مصوب 1389و بند »ج« ماده 5قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بیسرپرست
و بدسرپرست مصوب 1392و تبصره 3ماده یاد شده و بند »ب« ماده واحده قانون اصلاح ماده 9قانون نظام هماهنگ
پرداخت کارکنان دولت مصوب 1375مؤید این دیدگاه است.
ثانیاً ،با توجه به اینکه داشتن فرزند شرط لازم برای تحقق عنوان سرپرست خانوار نمیباشد ،پرسش مطرح شده در
خصوص سن فرزند منتفی است.
دکتر محمد علی شاه حیدری پور
مدیر کل حقوقی قوه قضاییه