استعلام
طبق مواد 27و 77قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز چنانچه شخصی مبادرت به واردات و صادرات دارو و
...بنماید از تاریخ لازم الاجرا شدن قانون فوق الذکر طبق ماده 27یاد شده محکوم میشود نه طبق تبصره 1
ماده 3قانون الحاق یک تبصره به ماده 1و اصلاح ماده 3قانون مربوط به مقررات امور پزشکی و دارویی و
خوردنی و آشامیدنی مصوب 1334اصلاحی 1379
مشکل :طبق تبصره 1ماده 3اخیرالذکر :آنچه جرمانگاری شده عبارت است از واردات ،صادرات ،خرید فروش
دارو و ..بر اساس ماده 27تکلیف واردات و صادرات معلوم شده و منسوخ بودن تبصره 1ماده 3مذکور
روشن است ولی در ماده 27تکلیف خرید و فروش دارو و ...روشن نشده لذا به نظر میرسد که ماده 27یاد
شده نظر به نسخ تبصره 1ماده 3از حیث خرید و فروش دارو نداشته زیرا چنین به نظر میرسد که خرید و
فروش عادی دارو و بدون ارتباط با بحث قاچاق ربطی به قانون مبارزه با قاچاق نداشته باشد.
اما دو اشکال وجود دارد:
-1تبصره 1ماده 3به طور کلی نحوه بیان ماده 77قانون قاچاق کالا و ارز منسوخ شده و قهرا نسبت به عمل
خرید و فروش عادی و غیر قاچاق قابلیت اعمال ندارد.
-2اگر بگوییم طبق تبصره 1ماده 27شامل خرید و فروش هم میشود و در نتیجه تبصره 1ماده 3مذکور در
رابطه به خرید و فروش هم به موجب تبصره 1ماده 27قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز نسخ شده است این
اشکال به ذهن میرسد که اولاً بحث خرید در این تبصره نیامده و ثانیاً با توجه به عنوان قانون و محل بحث
)ماده 27قانون مبارزه با قاچاق( به نظر میرسد منظور تبصره حمل و نگهداری عرضه و فروش محصولات
موضوع ماده ) 27یعنی با فرض قاچاق بودن( باشد و در نتیجه باز هم شامل خرید و فروش محصولاتی که
مرتبط با قاچاق و واردات و صادرات نباشد نمیگردد و بگوییم با حذف تبصره 1ماده 3در این رابطه ایجاد
خلا شده است.
اشکال اساسیتر اینکه در بند »پ« ماده 7قانون احکام دایمی برنامههای توسعه کشور مصوب 1395هرگونه
توزیع عرضه و فروش کالاهای دارویی )ولو غیر مرتبط با بحث قاچاق( به قانون مبارزه با قاچاق کالا ارجاع
شده است که معنای آن این میشود که تبصره 1ماده 27شامل غیر اقلام قاچاق نیز هست .اما کماکان بحث
خرید این اقلام مسکوت مانده است که معلوم نیست تکلیف دادگاه در برخورد با این موارد چیست؟ سوال
اساسی دیگر اینکه اگر شخصی مثلاً چند پد الکلی با درصد غیر استاندارد یا کمتر از حد مجاز را به دیگری
بفروشد طبق تبصره 1ماده 27باید مجازات شود خواهشمند است تمام ابهامات مدنظر قرار گیرد.
پاسخ اداره کل حقوقی
مستفاد از ماده 27و تبصره یک ماده موصوف از قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب 1392با اصلاحات
بعدی این است که »صرف« خرید داروی غیر مجاز و قاچاق در قوانین فعلی جرم انگاری نشده است ،بدیهی
است تشخیص مصداق وقوع یا عدم وقوع جرم و انطباق آن با قوانین و مقررات با مرجع قضایی ذیربط است.
دکتر احمد رفیعی
سرپرست اداره کل حقوقی قوه قضاییه