نظریه مشورتی ۷/۹۸/۱۸۱۱

مطابق ماده 58قانون مجازات اسلامی دادگاه صادرکننده حکم میتواند در مورد محکومان به حبس تعزیری بیش از ده سال پس از تحمل نصف و در سایر موارد پس از تحمل یک سوم مدت مجازات ،به پیشنهاد دادستان یا قاضی اجرای احکام با رعایت شرایط زیر حکم به آزادی مشروط را صادر کند .در پروندهای دادگاه بدوی مبادرت به صدور رأی غیابی مینماید و شاکی در فرجه قانونی از رأی صادره جدیدنظرخواهی میکند و دادگاه تجدیدنظر نیز رای صادره را پس از رسیدگی عینا تایید و به دادگاه بدوی اعاده مینماید .پس از مدتی متهم از رأی بدوی که غیابی بوده واخواهی مینماید و دادگاه بدوی رأی قبلی خود را عینا تایید و متهم مراتب تسلیم به رأی خود را اعلام و رأی صادره در همان دادگاه بدوی قطعی میگردد.حال سوال اینجاست که ددادگاه رسیدگی کننده به تقاضای آزادی مشروط ،دادگاه بدوی است یا تجدیدنظر؟

اولاً ،رأی دادگاه تجدیدنظر به استناد ماده 461قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392غیابی است و ورود دادگاه بدوی برای رسیدگی به واخواهی متهم خلاف قانون بوده است. ثانیاً ،در فرض استعلام که رأی دادگاه بدوی قطعی شده است و اجرای احکام کیفری نیز در حال اجرای آن است؛ تا زمانیکه رأی صادره نقض نشده باشد صدور حکم به آزادی مشروط با دادگاه بدوی است. دکتر احمد رفیعی سرپرست اداره کل حقوقی قوه قضاییه