نظریه مشورتی ۷/۹۸/۱۸۱۰

وفق ماده 395قانون آیین دادرسی کیفری ،در دادگاه کیفری یک و نیز تمامی مواردی که رسیدگی مرجع قضایی با قضات متعدد پیشبینی شده ،ملاک در انشای رأی نظر اکثریت اعضا است .آیا مراد نظر اکثریت اعضاء دایر بر محکومیت یا برائت متهم است یا اینکه اگر همه اعضاء عقیده بر محکومیت داشته باشند؛ لیکن در تعیین و میزان مجازات اختلاف نظر داشته باشند را نیز شامل میشود؟ در صورت اتفاق نظر اعضاء در محکومیت متهم و اختلاف نظر آنان در تعیین میزان مجازات وی ،آیا باید عضو مستشار دیگری توسط مقام ارجاع اضافه شود؟

منظور از عبارت »اگر نظر اکثریت به شرح فوق حاصل نشود ،یک عضو مستشار دیگر توسط مقام ارجاع اضافه میشود« در ماده 395قانون آیین دادرسی کیفری ،1392اعم از این است که هیأت قضایی در خصوص بزهکاری یا عدم بزهکاری و یا چگونگی و میزان مجازات تعیینی برای متهم و برخورداری وی از نهادهای ارفاقی نظیر تخفیف یا تعلیق مجازات به اتفاق آرا نرسند؛ که در این صورت باید مطابق ماده پیشگفته ،قاضی سوم به هیات ملحق شود تا مذاکره ادامه پیدا کرده و اکثریتی درخصوص موضوع ایجاد شود و سپس بر اساس نظر اکثریت مطابق ماده 404قانون یادشده ،انشای رأی شود .بنابراین چنانچه در خصوص تعیین مجازات یا استفاده از تأسیسهایی مانند تعلیق یا تعویق مجازات و غیره نیز به تفاهم نرسند ،اضافه شدن عضو سوم امری اجتنابناپذیر است. دکتر احمد محمدی باردئی معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه