استعلام
-1آیا استرداد دلیل از سوی خواهان در دادرسی امکانپذیر است؛ اعم از آنکه دلیل بررسی و ارزیابی شده
باشد یا هنوز بررسی و ارزیابی نشده است؟ این امر چه تأثیری در دادرسی دارد؟ بر مبنای ملاک ماده 218
قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379آیا میتوان گفت که این اصل
و قاعده است و از آنجا که ادله در مالکیت خواهان است ،استرداد آن در هر زمانی در طول فرآیند دادرسی
جایز است و بر روند دادرسی اثری مثبت یا منفی بر جای نمیگذارد و یا اینکه ماده مذکور استثناء است و
نمیتوان آن را به عنوان قاعده تلقی کرد .آیا میتوان بر مبنای ماده 1298قانون مدنی و نیز ماده 207قانون
آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ،1379اصل را بر ممنوعیت استرداد دلیل
ارزیابی شده و جواز استرداد ادله ارزیابی نشده قرار داد؟
-2چنانچه قائل به امکان استرداد دلیل باشیم ،با توجه به اینکه ممکن است این استرداد پس از مرحله بررسی
ادله و اتمام اظهارات و ایرادات مختلف طرفین دعوا باشد ،در هر یک از فروضی که که نتیجه ارزیابی ادله،
صحیح و به نفع خواهان و یا باطل و به ضرر خواهان باشد ،آیا استرداد دلیل ممکن است؟
پاسخ اداره کل حقوقی
1و -2خواهان همان گونه که میتواند برای اثبات دعوا به دلایلی استناد کند ،میتواند پس از استناد به یک
دلیل از آن انصراف دهد؛ اما این امر مانع از آن نیست که دادگاه با اختیار حاصل از ماده 199قانون آیین
دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379برای کشف حقیقت هرگونه تحقیق یا اقدامی
را از جمله با استفاده از دلیلی که خواهان از آن انصراف داده است ،به عمل آورد؛ همچنانکه ،خوانده نیز می
تواند به همان دلیل استناد کند.
دکتر احمد رفیعی
سرپرست اداره کل حقوقی قوه قضاییه