نظریه مشورتی ۷/۹۸/۱۴۰۳

زوجه درخواست نفقه جاریه نموده و زوج دادخواست الزام به تمکین نداده است ولی در دفاع میگوید » مسکن و اثاث البیت من فراهم است خانم در تمکین من نیست که نفقه به ایشان تعلق گیرد« .زوجه اعلام داشته» :حاضر به تمکین هستم ولی ایشان دادخواست تمکین نداده است« .با توجه به فراهم بودن مقدمات تمکین و در تمکین نبودن زوجه ،آیا میتوان رأی به پرداخت نفقه داد و یا باید رای به نفقه بدون احتساب مسکن داد و یا دعوی نفقه کلا باید رد شود؟

اولاً ،برابر ماده 1102قانون مدنی »همین که نکاح به طور صحت واقع شد ،روابط زوجیت بین طرفین موجود و حقوق و تکالیف زوجین در مقابل همدیگر برقرار میشود« و برابر ماده 1106قانون یادشده »در عقد دائم نفقه زن به عهده شوهر است؛ ثانیاً ،برابر ماده 142قانون آیین دادرسی در امور مدنی »دعاوی تهاتر ،صلح ،فسخ ،رد خواسته و امثال آن که برای دفاع از دعوای اصل اظهار میشود ،دعوای متقابل محسوب نمیشود و نیاز به تقدیم دادخواست جداگانه ندارد« .بنابراین در فرض سؤال که زوج در مقام دفاع از دعوای مطالبه نفقه مدعی عدم تمکین زوجه میشود ،رسیدگی به این ادعا با منع قانونی مواجه نبوده و مستلزم تقدیم دادخواست از سوی زوج نمیباشد. دکتر احمد رفیعی سرپرست اداره کل حقوقی قوه قضائیه