نظریه مشورتی ۷/۹۸/۱۳۶۹

منزل مسکونی محکومعلیه و افراد تحت تکفل او طبق قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی مصوب 1394در زمره مستثنیات دین است؛ آیا سکونت حقیقی محکومعلیه در این منزل و خانواده وی شرط مستثنیات تلقی شدن منزل موصوف است؟ به عبارت دیگر چنانچه محکومعلیه در منزل ملکی خود ساکن نباشد و در منزل استیجاری اقامت کرده باشد و منزل مسکونی ملکی خود را تبرعاً و یا غیر تبرعاً در اختیار ثالثی قرار داده باشد؛ آیا میتوان چنین منزلی را جهت وصول محکومبه توقیف کرد؟

-1با عنایت به بند »الف« ماده 24قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی مصوب 1394و تبصره یک آن ،منزل مسکونی که در حد نیاز و شأن عرفی محکومعلیه در حالت اعسارش است ،جزو مستثنیات دین است .در فرض سؤال که محکومعلیه با اجاره یا رهن دادن منزل مسکونی خود از همین محل ،منزل دیگری را اجاره یا رهن کرده است ،تشخیص اینکه منزل مزبور همچنان مورد نیاز محکومعلیه است یا خیر ،بر عهده مرجع قضایی رسیدگی کننده است. -2علاوه بر آنچه در بند فوق آورده شد ،منزل مسکونی محکومعلیه در صورتی جزء مستثنیات دین تلقی میشود که علیالاصول محل سکونت بالفعل وی باشد .و بنابراین در فرض سؤال که محکومعلیه تبرعاً منزل مسکونی خود را در اختیار ثالثی قرار داده است ،جزو مستثنیات دین نیست؛ مگر اینکه مرجع قضایی رسیدگی کننده بر اساس خصوصیات زمانی ،مکانی ،وضعیت اعاشه ،تأهل و عائلهمندی و ...محکومعلیه تشخیص دیگری داشته باشد/.سا دکتر احمد رفیعی سرپرست اداره کل حقوقی قوه قضاییه