نظریه مشورتی ۷/۹۸/۱۳۵۱

مطابق ماده 30قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی »:تعویض قطعات اصلی وسایل نقلیه شامل موتور شاسی، اتاق و نیز رنگ بدون مجوز راهنمایی و رانندگی ممنوع است .در صورتی که بدون مجوز اقدام به تعویض موارد فوق شود بنا به تشخیص واحد رسیدگی به اعتراضات مندرج در ماده 5متخلف ملزم به پرداخت جریمه به مبلغ 1/4تا 1/8قیمت قطعه و یا رنگ تغییریافته خواهد شد و در صورت عدم کشف فساد در احراز اصالت قطعه تعویض شده و خودرو ،نسبت به اصلاح سند اقدام به عمل میآید« .چنانچه قطعه تغییریافته فاقد استانداردهای لازم و مقررات فنی باشد ،نسبت به اوراق نمودن خودرو اقدام خواهد شد .هدف از وضع این ماده جلوگیری از تعویض قطعات اصلی وسایل نقلیه بدون مجوز است .مشکل عملی در کمیسیون ماده 30در خصوص خودروهای وارداتی است .در داخل کشور ما تولید قطعات اتومبیل خارجی نداریم و تمام قطعات اصلی اتومبیلهای خارجی وارداتی است و بسیاری از قطعات اصلی که در بازار وجود دارد از مبادی گمرکی وارد کشور نشده و اساسا قاچاق میباشند .خواهشمند است به نحو مقتضی ارشاد فرمایید: -1آیا قاضی کمیسیون تکلیف به استعلام از گمرک دارد؟ -2در صورتی که پاسخ گمرک حکایت از آن داشته باشد که قطعه از مبادی گمرکی وارد کشور نشده و قاچاق میباشد ،آیا قاضی تکلیفی به اعلام جرم دارد؟ -3اگر قاضی تکلیف به اعلام جرم دارد ،علیه چه کسی اعلام جرم کند )علیه صاحب اتومبیلی که تعویض قطعه نموده یا فروشگاهی که قطعه اصلی را به خریدار فروخته است(؟ -4با فرض اینکه قطعه اصلی تعویضشده قاچاق میباشد ،تکلیف کمیسیون در مقام رسیدگی به پرونده چیست؟ در ماده 30موضوع اصلی تعیین تکلیف در خصوص خودرو است و مالک خودرو موضوعیت ندارد .حال با توجه به کیفیت موصوف ،آیا قاضی کمیسیون ماده 30میبایست به جریمه قیمت قطعه بسنده کند؟

1تا -4تکلیف واحد رسیدگی به اعتراض موضوع ماده 5قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی مصوب 1389در رسیدگی به تخلف موضوع ماده 30این قانون ،امری متفاوت از رسیدگی به تخلفات و جرایم ناظر به قاچاق کالا و ارز است و هدف مقنن از وضع ماده 30قانون موصوف ،ممانعت از تعویض قطعات وسایل نقلیه )حفظ اصالت ارکان خودرو( بدون اخذ مجوز از مرجع ذیربط )راهنمایی و رانندگی( است؛ صرف نظر از این که قطعات اصلی تعویضی وسایل نقلیه قاچاق باشد یا خیر .لذا در فرض سؤال ،با عنایت به ماده 6دستورالعمل نحوه تشکیل و فعالیت واحدهای رسیدگی موضوع ماده 5قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی مصوب ) 1393/6/18در مقام تعیین حدود صلاحیت واحد رسیدگیکننده به تخلف و قاضی ذیربط( ضرورت استعلام قاضی )واحد رسیدگی به تخلف موضوع ماده (30از گمرک ،در مقام رسیدگی به تخلف موضوع ماده 30این قانون منتفی است و لذا قاضی ذیربط در مقام رسیدگی به تخلفات موضوع ماده اخیرالذکر ،صرف نظر از این که قطعات اصلی تعویضی وسایل نقلیه قاچاق باشد یا خیر ،مطابق مقررات مذکور در ماده 30رفتار میکند. دکتر احمد رفیعی سرپرست اداره کل حقوقی قوه قضائیه