نظریه مشورتی ۷/۹۸/۱۳۱۵

-1الف-چنانچه در سند نکاح قید عندالاستطاعه برای مهریه ذکر شده باشد آیا باید در ردیف خواسته های زوجه اثبات استطاعت زوج نیز باشد یا دادگاه در روند رسیدگی قبل از محکومیت زوج استطاعه را احراز نماید؟ ب-آیا امکان صدور رأی و محکومیت زوج توسط دادگاه بدون ورود به موضوع استطاعت زوج وجود دارد که بحث استطاعت در زمان اجرا و نیز طرح دعوای اعسار توسط زوج بررسی شود؟ -7الف -در طلاق توافقی در مواردی زوجه تمام مهریه خود را قبل از دخول به شرط طلاق بذل میکند آیا زوج امکان رجوع به مازاد بر نصف مهر را دارد؟ ب -در فرضی که مهریه زوجه 14سکه بوده و زوجه صد سکه را ابراء کرده بعد از چند ماه زوج زوجه را طلاق میدهد چنانچه زوجه غیر مدخوله باشد چه تعداد مهریه بر ذمه زوج است.

-1در فرض سؤال ،اعم از آن¬که در سند نکاحیه عبارت »عندالمطالبه« قید شده باشد یا »عندالاستطاعه«، رسیدگی و صدور حکم راجع به مهریه تفاوتی نمی¬کند؛ اما پیش از لازم¬الاجرا شدن قانون نحوه اجرای محکومیت¬های مالی مصوب 1394قید »عندالاستطاعه« در سند نکاحیه در خصوص بار اثباتی رسیدگی به دعوای اعسار زوج از پرداخت مهریه می¬توانست مؤثر باشد که با تصویب این قانون با توجه به ماده 7آن و تفکیک انجام شده در این ماده از نظر نوع دیون ،در دعوای مطالبه مهریه ،اعم از آن¬که عبارت »عندالاستطاعه« ذکر شده یا نشده باشد ،به لحاظ آن¬که مهریه از دیون غیر معوض است ،بار اثبات ملائت زوج بر عهده زوجه است. -7الف -در فرض سؤال که در قبال ابراء ذمه زوج نسبت به مهریه طلاق توافقی حاصل شده است با توجه به اینکه زوجه مهریهای دریافت نکرده است زوج نمیتواند متعاقب طلاق پیش از دخول مالی را به عنوان نصف مهریه مطالبه کند .شایسته ذکر است ابراء ذمه زوج توسط زوجه به منزله دریافت مهریه نبوده و فرض سؤال از شمول ماده 1092فوق خروج موضوعی دارد. -7ب -احراز قصد مشترک زوجین با توجه به شرایط و اوضاع و احوال حسب مورد بر عهده مرجع قضایی رسیدگیکننده است. دکتر احمد رفیعی سرپرست اداره کل حقوقی قوه قضاییه