استعلام
چکی به تاریخ 96/10/10صادر و در تاریخ 1396/10/30خارج از مهلت پانزده روز به صدور گواهی عدم
پرداخت منجر شده است و در تاریخ
1397/11/25خارج از مهلت یک ساله ،دارنده مبادرت به اقامه دعوا به طرفیت صادرکننده و ضامن به خواسته
مطالبه وجه چک و تأمین خواسته کرده است:
اولا ،آیا در فرض سوال امکان صدور حکم بر محکومیت تضامنی صادرکننده و ضامن وجود دارد؟
ثانیا ،با توجه به بند »ج« ماده 108قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379
آیا صدور قرار تأمین خواسته علیه صادرکننده و ضامن منوط به پرداخت خسارت احتمالی است؟ یا اینکه باید
قائل به تفکیک شد؟
پاسخ اداره کل حقوقی
اولا ،حکم خاص ماده 315قانون تجارت مصوب 1311صرفا ناظر به ظهرنویس است و عدم رعایت مهلت مقرر
در این ماده موجب رفع مسؤولیت صادرکننده و ضامن وی نمیشود .همچنین با توجه به رأی وحدت رویه شماره
597مورخ 12/2/1374هیأت عمومی دیوان عالی کشور ،عدم رعایت مهلت مقرر در ماده 286قانون تجارت
مصوب 1311ناظر به عدم امکان اقامه دعوا علیه ظهرنویس است و شامل صادرکننده و ضامن وی نمیشود.
بنابراین دارنده میتواند ضمن رعایت مقررات ماده 318قانون یادشده به طرفیت صادرکننده و ضامن وی دعوای
مطالبه وجه چک تقدیم کند و دادگاه وفق مقررات آنان را متضامناً محکوم میکند.
ثانیا ،مستنبط از بند »ج« ماده 108و صدر ماده 110قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور
مدنی مصوب 1379این است که برای صدور قرار تأمین خواسته وجه چک واخواست شده )گواهی عدم پرداخت
اخذ شده( نیازی به ایداع خسارت احتمالی نیست و مهلت پانزده روزه ویا چهل و پنج روزه مذکور در ماده 315
قانون تجارت مصوب 1311نیز منصرف از صدور قرار تأمین خواسته علیه صادر کننده و ضامن وی است.
دکتر احمد رفیعی
سرپرست اداره کل حقوقی قوه قضاییه