نظریه مشورتی ۷/۹۸/۱۳۰۳

در پروندهای زوجه دادخواستی را به طرفیت زوج و پدر زوج به خواسته الزام به تحویل 150متر زمین موضوع مهریه مطرح مینماید .با ارجاع موضوع به کارشناس مشخص میشود که در زمین مذکور ملکی در 2طبقه توسط زوج ساخته شده و در تصرف زوجه و پدرش میباشد .آیا محکومیت زوج و پدر وی به تحویل زمین مهریه امکانپذیر است یا به لحاظ عدم امکان ایفای تعهد ،موضوع از مصادیق از مالیت افتادن مهریه موضوع ماده 1100 قانون مدنی است؟

در فرض سؤال که ملک موضوع مهریه زوجه توسط زوج ساخته شده و در تصرف زوج و پدر وی میباشد ،اولاً، مهرالمسمی فاقد مالیت نبوده تا مشمول حکم مقرر در ماده 1100قانون مدنی قرار گیرد؛ ثانیاً ،با عنایت به حکم مقرر در مواد 302 ،31 ،30،26و 311قانون مدنی ،محرومیت مالک از مالکیت و استرداد عین مال ،امری استثنایی و خلاف اصل است و صرفاً در موارد مصرح قانونی جایز است و فرض سؤال از جمله این موارد خارج است .ثالثاً ،تلف مال از جمله موضوع ماده 1084قانون مدنی در صورتی مصداق مییابد که مال مورد ادعا )عین معین( از بین رفته باشد؛ این در حالی است که در موضوع استعلام ملک موجود است؛ هرچند در آن ساخت و ساز صورت گرفته است. دکتر محمد علی شاه حیدری پور مدیرکل حقوقی قوه قضاییه