نظریه مشورتی ۷/۹۸/۱۲۷۹

بر اثر شلیک غیرعمدی تفنگ ساچمهای ،تعداد 29عدد ساچمه به داخل پا و ساق پای راست شاکی فرو رفته و پزشکی قانونی بابت آن 29فقره جراحت نافذه اعلام و دادگاه بدوی به استناد ماده 713قانون مجازات اسلامی مصوب 1392دویست و نود درصد دیه کامل دیه تعیین نموده است .محکومعلیه به این رأی اعتراض نموده است. با لحاظ مواد 548 ، 543و 562قانون مجازات اسلامی مصوب 1392و اینکه شاکی مرد است :اولاً ،آیا صدمات وارده یک جراحت نافذه محسوب میشود یا 29جراحت؟ ثانیاً ،آیا میتوان بیش از نصف دیه کامل بابت مجموع جراحات دیه تعیین نمود؟

اولاً -در فرض سؤال که در اثر اصابت فشنگ ساچمهای چند جراحت ایجاد شده است ،اگر هر یک از ساچمهها فرورفته باشد و طبق تعریف مذکور در ماده 713قانون مجازات اسلامی 1392جراحت نافذه را به وجود آورده باشد ،چنانچه برابر بند ب ماده 543قانون مزبور این جراحتها متصل به هم یا به گونهای نزدیک به هم باشد که عرفاً یک آسیب محسوب شود ،دیه آن تداخل میکند و تنها یک دیه ثابت میشود؛ در غیر اینصورت مشمول ذیل ماده 541قانون یاد شده بوده و هر جراحت نافذه دیه جداگانه خواهد داشت که تشخیص مصداق حسب مورد بر عهده مرجع رسیدگی کننده است. ثانیاً -پاسخ مثبت است؛ زیرا مقررات مواد 548و 562قانون مجازات اسلامی 1392که در استعلام به آن اشاره شده است فقط ناظر به ارش جنایات مربوط به یک عضو است و شامل دیه معین برای هر جنایت هر چند در یک عضو باشد نمیگردد به ویژه اینکه در ماده 538قانون مزبور به اصل "تعدد دیات و عدم تداخل آنها" اشاره شده است و در قسمت اخیر ماده 541این قانون نیز تصریح شده اگر در اثر یک ضربه یا هر رفتار دیگر آسیبهای متعددی در دو یا چند محل جداگانه از یک عضو به وجود آید ،هر آسیب ،دیه جداگانه دارد. دکتر محمد علی شاه حیدری پور مدیرکل حقوقی قوه قضاییه