استعلام
-4اگر زن شیعه با مرد غیر شیعه ازدواج موقت کند و پس از بروز اختلاف زوجه زندگی مشترک را ترک نماید
و زوج دادخواست الزام به تمکین بدهد ،با وجود اینکه در مذهب زوج عقد موقت باطل و حرام است ،آیا
میشود زوجه را به تمکین محکوم نمود ؟
-5زوجه با فردی که در مذهب آن عقد موقت باطل و حرام است مبادرت به عقد منقطع نموده و با تقدیم
دادخواست مهریه خود را مطالبه مینماید .با عنایت به مطلب قید شده در سوال قبلی آیا مهرالمسمای خود را که
هزار عدد سکه است استحقاق دارد یا باید مهرالمثل پرداخت شود؟
-14در عقد موقت اگر زوجین بعدا مصمم شوند که عقد دایم کنند ،آیا عقد جدید جایز است اگر جایز نیست،
آیا صرف بذل مدت کافی است یا باید عده نیز سپری شود و بعد بتوانند مبادرت به ازدواج دایم کنند؟
-15اگر زنی اهل مذهبی است که در ایران به رسمیت شناخته نشده ،با مرد شیعه ازدواج کند ،در صورت بروز
اختلاف و تقدیم دادخواست الزام به تمکین آیا دعوی زوج قابلیت استماع دارد؟ اگر زن مهریه خود را مطالبه
کند ،با توجه به اینکه این نوع عقد صحیح نبوده،آیا مهرالمسمی باید پرداخت شود یا مهرالمثل؟
پاسخ اداره کل حقوقی
4و 5و -14پرسشهای مطرحشده جنبه فقهی دارد و ارائه نظریه مشورتی در خصوص آن خارج از وظایف
اداره کل حقوقی است .شایسته ذکر است موضوعات مطرحشده در استعلام در کتب فقهای عظام از جمله
تحریرالوسیله حضرت امام )ره( و منهاج الصالحین مرحوم آیتاالله خویی و منهاج الصالحین حضرت آیتاالله
سیستانی مورد بحث قرار گرفته است.
-15به موجب ماده 5قانون مدنی کلیه سکنه ایران اعم از اتباع داخله و خارجه مطیع قوانین ایران خواهند بود؛
مگر در مواردی که قانون استثنا کرده باشد و وفق ماده 6این قانون »قوانین مربوط به احوال شخصیه از قببیل
نکاح و طلاق و اهلیت اشخاص و ارث در مورد کلیه اتباع ایران ولو اینکه مقیم در خارجه باشند مجری خواهد
بود« و برابر اصل سیزدهم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران ،ایرانیان زرتشتی ،کلیمی و مسیحی تنها
اقلیتهای دینی شناخته شدهاند که در احوال شخصیه و تعلیمات دینی تابع آیین خودشان میباشند .بنابراین
ایرانیانی که پیرو ادیان شناخته شده نیستند در کلیه قوانین و مقررات از جمله احوال شخصیه تابع قوانین و
مقررات کشور میباشند .بدیهی است احکام خاص مربوط به کفر و اسلام مانند ماده 881قانون مدنی )عدم
ارث کافر از مسلم و نیز به ارث رسیدن تمام میراث کافر به وارث مسلم وی( باید رعایت شود.
دکتر احمد رفیعی
سرپرست اداره کل حقوقی قوه قضاییه