مرکز حقوقی راهبردوابسته به اندیشکده راهبرد اقتصاد
اداره کل حقوقی قوه قضاییه

نظریه مشورتی ۷/۹۸/۱۰۹۱

تاریخ نظریه:

استعلام

در پروندهای دو نفر بابت مشارکت در ایراد صدمه بدنی محکوم میشوند .دادگاه تجدیدنظر با لحاظ اظهارات شاکی خصوصیکه بیان داشته یک نفر از متهمان او را نگه داشته و دیگری مرتکب صدمه شده است ،حکم بر محکومیت یک نفر و برائت متهم دیگر صادر میکند.آیا دادگاه تجدیدنظر با برائت متهم دیگر میتواند حکم به پرداخت مابقی دیه توسط متهم دیگر صادر کند؟ برخی معتقدند دادگاه تجدیدنظر باید طبق ماده 435قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392در حدود تجدیدنظرخواهی رسیدگی کند و تشدید مجازات خارج از ماده 458قانون مذکور است و به نظریه شماره 94/7-676مورخ 1396/3/16اداره حقوقی استناد میکنند و بر این عقیدهاند که باید شاکی نسبت به مابقی دیه دادخواست بدهد؛ در مقابل برخی معتقدند دادگاه تجدیدنظر میتواند با برائت متهم دیگر حکم به محکومیت بابت پرداخت کل دیه توسط محکوم دیگر ،صادر کند .خواهشمند است نظر مشورتی آن اداره کل را اعلام فرمایید .ضمناً صدمه وارده دامیه روی بینی و شکستگی آن و یک مورد کبودی در سینه است.

پاسخ اداره کل حقوقی

بازگشت به استعلام شماره 970249مورخ 1398/7/4به شماره ثبت وارده 1091مورخ ،1398/7/6نظریه مشورتی کمیسیون آیین دادرسی کیفری ) (2این اداره کل به شرح زیر اعلام میگردد: در فرض استعلام که دادگاه بدوی هر دو متهم را به اتهام مشارکت در ایراد ضرب و جرح عمدی محکوم نموده و محکومعلیهما هر دو از حکم صادره تجدید نظرخواهیکردهاند ،چنانچه دادگاه تجدیدنظر استان با لحاظ ماده 492قانون مجازات اسلامی مصوب 1392ضرب و جرح وارده را مستند به رفتار یکی از متهمان تشخیص دهد ،با توجه به این که طبق ماده 452قانون پیشگفته ،دیه احکام و آثار مسئولیت مدنی یا ضمان را دارد و ماده 458قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392در مورد ممنوعیت تشدید مجازات ناظر به مجازات تعزیری یا اقدامات تأمینی و تربیتی مقرر در حکم تجدید نظرخواسته است ،دادگاه تجدید نظر استان میتواند با استناد به ماده 435قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392و بند »ب« ماده 455و ماده 457همان قانون ،تجدید نظرخواه غیر مقصر و بیگناه را تبرئه نماید و تجدید نظرخواه مباشر در ایراد ضرب و جرح عمدی را بر میزان دیه قانونی متعلقه محکوم و با اصلاح میزان دیه حکم را تأیید کند. دکتر احمد رفیعی معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه
نظریه مشورتی ۷/۹۸/۱۰۹۱ مورخ ۱۳۹۸/۱۰/۲۹ | مرکز حقوقی راهبرد