استعلام
در برخی موارد مراجع قضایی و یا کمیسیونهای پزشکی به محرومیت از رانندگی و یا اجازه رانندگی در مدت معین
رأی دادهاند؛ این امر با توجه به قوانین و مقررات جاری ابهاماتی را به وجود میآورد .خواهشمند است به جهت رفع
ابهام و ارائه راهکارهای قانونی درباره سوالات ذیل اعلام نظر فرمایید.
الف -شخصی طبق دستور قضایی به مدت معین محروم از رانندگی بوده و در حکم صادره به ابطال یا ضبط گواهینامه
تصریح نشده و صرفاً گواهینامه در سامانه پلیس راهور توقیف شده و عملاً اصل گواهینامه ضبط یا ابطال نشده است؛
این فرد با اطلاع از حکم صادره و توقیف گواهینامه در سامانه شمارهگذاری مبادرت به رانندگی نموده و در تصادف
)جرحی ،فوتی یا خسارتی( مقصر شناخته شده است.
-1آیا بدون تصریح مقام قضایی باید گواهینامه ابطال میشد؟
-2چنانچه فرد موصوف در مدت محرومیت بدون گواهینامه اقدام به رانندگی نموده باشد ،در صورت تصادف آیا فاقد
گواهینامه تلقی و مشمول تشدید مجازات مقرر در ماده 718قانون مجازات اسلامی )تعزیرات( مصوب 1375خواهد
بود؟
ب -در مواردی برابر نظریه کمیسیونهای پزشکی اعتبار گواهینامه برای مدت محدود برای متقاضی صادر میشود.
اگر رانندگان چنین گواهینامههایی پس از اتمام مدت اعتبار به کمیسیونهای مربوطه مراجعه ننموده و گواهینامه را
تمدید نکرده باشند ،آیا در صورت تصادف و ایراد خسارت به دیگران دارای گواهینامه تلقی میشوند؟
پاسخ اداره کل حقوقی
بازگشت به استعلام شماره 13/12/06/1/190مورخ 1398/04/23به شماره ثبت وارده 1043مورخ
،1398/07/01نظریه مشورتی کمیسیون آیین دادرسی کیفری 2این اداره کل به شرح زیر اعلام میگردد:
الف؛ -1با عنایت به ماده 31قانون مجازات اسلامی مصوب 1392و ماده » 11آییننامه راجع به نحوه اجرای
مجازاتهای تکمیلی موضوع ماده 23قانون مجازات اسلامی« ،اجرای حکم به محرومیت )منع( از رانندگی با دستور
قاضی اجرای احکام کیفری به معاونت راهنمایی و رانندگی نیروی انتظامی صورت میپذیرد و ضبط یا ابطال
گواهینامه به صورت فیزیکی شرط اجرای حکم نمیباشد .ضمناً تصریح به ابطال گواهینامه در حکم دادگاه صادره
ضرورت ندارد.
-2با صدور حکم به ممنوعیت از رانندگی در مدت معین و قطعیت آن ،حق رانندگی از فرد محکوم سلب میشود و
در صورت اقدام به رانندگی طبق ماده 723قانون مجازات اسلامی )تعزیرات( مصوب 1375مجازات وی تعیین
میگردد و چنانچه در صورت وقوع تصادف منجر به صدمه بدنی با احراز تقصیر وی ،مشمول تشدید مجازات مقرر
در ماده 718قانون اخیرالذکر خواهد بود.
ب؛ در فرض استعلام ،مادام که گواهینامه رانندگی صادره ابطال نشده باشد ،صرف عدم تمدید گواهینامه رانندگی،
صاحب آن را در حکم فاقد گواهینامه قرار نمیدهد .بدیهی است که عدم تمدید گواهینامه مطابق مقررات موجب جریمه
خواهد بود.
دکتر احمد رفیعی
معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه