استعلام
آیا بین عنوان اقامت اجباری در محل معین و عنوان تبعید تفاوت است؟
چنانچه محکومعلیه پس از ترک محل اجرای مجازات اقامت اجباری برای بار دوم و تبدیل آن به مجازات حبس درجه
،7رضایت شاکی خصوصی را حاصل نماید ،آیا امکان حذف و یا تبدیل مجازات اقامت اجباری به جزای نقدی درجه 8
یا 7وجود دارد؟
پاسخ اداره کل حقوقی
بازگشت به استعلام شماره یک سیار مورخ 1397/07/16به شماره ثبت وارده 2141مورخ ،1397/07/21
نظریه مشورتی کمیسیون قوانین کیفری این اداره کل به شرح زیر اعلام میگردد:
-1با توجه به اینکه قانون آیین دادرسی کیفری 1392در مواد 547 ،545 ،251و 549واژگان "تبعید" و "اقامت
اجباری" را در کنار یکدیگر ذکر نموده است و "تبعید" مندرج در کتاب دوم قانون مجازات اسلامی نیز ناظر به
حدود به عنوان مجازات اصلی در مواد 243 ،229و 284آمده است و در قوانین پس از انقلاب اسلامی هم "اقامت
اجباری در محل معین" تنها به عنوان مجازات تکمیلی ذکر شده است ،لذا این دو کیفر از نظر نوع )اصلی و تکمیلی
بودن( و مورد اجرا )حدود و غیر آن( متفاوت میباشند.
-2اطلاق ماده 483قانون آیین دادرسی کیفری 1392شامل فرض استعلام )حبس درجه هفت تعیینی در اجرای ماده
24قانون مجازات اسلامی 1392به لحاظ تخطی محکومعلیه مجازات تکمیلی در بار دوم( نیز میگردد و لذا در
جرایم غیر قابل گذشت دادگاه صادرکننده حکم قطعی میتواند به درخواست محکوم نسبت به تخفیف مجازات یا تبدیل
آن به مجازات مناسبتر به لحاظ گذشت شاکی اقدام نماید .بدیهی است که در جرایم قابل گذشت با اعلام رضایت
شاکی ،مطابق مواد 13و 505قانون آیین دادرسی کیفری 1392قرار موقوفی اجرای حکم صادر میگردد.
دکتر محمد علی شاه حیدری پور
مدیر کل حقوقی قوه قضاییه