نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۵/۹

در خصوص بازداشت بدل از جزای نقدی ماده 29قانون مجازات اسلامی به حداکثر حبس مقرر در قانون برای آن جرم و سه سال اشاره کرده و جمع میان این دو بدین صورت است که اقل الامرین ملاک عمل میباشد. همچنین ماده 60قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز بیان داشته است» :در هر صورت حبس بدل از جزای نقدی نباید از پانزده سال بیشتر باشد« حال ابهامی که وجود دارد این است که آیا ماده 60قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز صرفاً قسمت 3سال را در خصوص جرایم مقرر در قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز را تخصیص زده یا کل مفاد ماده 29در مورد این جرایم تخصیص خورده است؟ بدین توضیح که اگر کل مفاد ماده 29تخصیص خورده باشد طبیعتاً حبس تا سقف 15مال بدون هیچ محدودیتی ممکن خواهد بود اما اگر صرفاً قسمت سه سال تخصص خورده باشد با توجه به اینکه در قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز حبس بیش از 5سال پیشبینی نشده است عملاً حبس بدل از جزای نقدی در جرایم موضوع قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز حداکثر 5سال خواهد بود.

در خصوص بازداشت بدل از جزای نقدی مربوط به جرایم و تخلفات مربوط به قاچاق کالا و ارز باید مطابق ماده 60قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب 1392 /3/10با اصلاحات و الحاقات بعدی که قانون خاص و مؤخر بر قانون مجازات اسلامی مصوب 1392/2/1است ،رفتار شود و مقررات ماده 29قانون اخیرالذکر در این موارد قابلیت اعمال ندارد .تبصره ماده 8دستورالعمل ساماندهی زندانیان و کاهش جمعیت کیفری زندانها مصوب 1398/5/31رئیس محترم قوه قضاییه مبنی بر مستثنی شدن محکومان موضوع ماده 60قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب 1392با اصلاحات و الحاقات بعدی از شمول ماده 29قانون مجازات اسلامی مصوب ،1392مؤید این دیدگاه است. دکتر محمدعلی شاه حیدری پور مدیر کل حقوقی قوه قضاییه