مرکز حقوقی راهبردوابسته به اندیشکده راهبرد اقتصاد
اداره کل حقوقی قوه قضاییه

نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۴/۷۶۰

تاریخ نظریه:

استعلام

با توجه به ماده ) 2اصلاحی (1397قانون مبارزه با پولشویی مصوب 1386با اصلاحات و الحاقات بعدی: -1آیا انتقال در بند »الف« این ماده با نقل و انتقال در بند 3ماده 2قانون متفاوت است؟ -2آیا عبارت »به منظور« در بند »ب« ماده ) 2اصلاحی (1397قانون یادشده ،بر قصد خاص متهم دلالت دارد؟ -3آیا پولشویی از جمله جرایم مادی صرف )مسؤولیت کیفری مطلق( است یا احراز رکن روانی در این بزه ضرورت دارد؟ -4مقصود از عبارت »تحصیل« و »تملک« و تفاوت آنها با یکدیگر در بند »الف« ماده 2قانون یادشده چیست؟ -5مقصود از واژگان »تبدیل«» ،مبادله« و »نقل و انتقال« در بند »ب« ماده 2قانون چیست؟ -6منظور از عبارات »پنهان« و »کتمان« در بند »پ« ماده 2قانون چیست؟ -7مقصود از عبارت »منبع و منشأ« در بند »پ« ماده 2قانون چیست؟ -8آیا پولشویی جرم مطلق است یا مقید؟ آیا »نگهداری« متفاوت از »تحصیل« است؟

پاسخ اداره کل حقوقی

-1صرفنظر از آنکه واژه »انتقال« در بند »الف« ماده 2قانون مبارزه با پولشویی اصلاحی 1397به کار نرفته است؛ در بند »ب« این ماده» ،انتقال عوایدی« ،از جمله رفتارهای مجرمانه محسوب شده است .در حالی که در بند »پ« این ماده ،یکی از رفتارهای مجرمانه »نقل و انتقال« ذکر شده است ،اما از لحاظ لغوی و مفهومی بین واژگان »انتقال« و »نقل و انتقال« تفاوتی نیست. -2عبارت »به منظور« در بند »ب« ماده 2قانون مبارزه با پولشویی دلالت بر انگیزه مرتکب و نه قصد خاص دارد و برای تحقق جرم پولشویی موضوع بند مذکور لازم است مرتکب علاوه بر علم به منشأ و عمد در انجام رفتارهای مجرمانه ،عنصر مادی جرم را با انگیزه پنهان یا کتمان کردن عواید حاصل از جرم مرتکب شود. -3با توجه به نوع رفتارهای موضوع این جرم و تأکید ماده 2قانون مبارزه با پولشویی بر علم مرتکب به منشأ مجرمانه اموال ،بدیهی است که بزه پولشویی از جرایم عمدی است و با توجه به ماده 144قانون مجازات اسلامی مصوب ،1392تحقق بزه پولشویی منوط به احراز قصد مرتکب میباشد و جرم مادی صرف امری استثنایی است. 7 ،6 ،5 ،4و -9تعریف لغات و اصطلاحات حقوقی و تبیین تفاوت میان آنها و تبیین ارکان و شرایط تحقق هر جرم از وظایف اداره کل حقوقی قوه قضاییه خارج است و استعلامکننده محترم میتوانند با مراجعه به منابع و کتب علمی مربوط مفاهیم مورد اشاره در استعلام را مقایسه و تفاوتهای آن را به دست آورند. -8با توجه به رفتارهای موضوع ماده 2قانون مبارزه با پولشویی و عدم اشتراط »نتیجه خاص« برای تحقق این جرم ،جرم پولشویی از جمله جرایم مطلق است. دکتر محمدعلی شاه حیدری پور مدیر کل حقوقی قوه قضاییه
نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۴/۷۶۰ مورخ ۱۴۰۵/۰۴/۱۰ | مرکز حقوقی راهبرد