استعلام
-1آیا حکم تبصره یک ماده ) 2الحاقی (1397قانون مبارزه با پولشویی مصوب 1386با اصلاحات و الحاقات
بعدی صرفاً مربوط به اموالی است که در حال حاضر در اختیار متهم قرار دارد یا اموالی که در یک برهه زمانی در
اختیار متهم بوده و به دیگران منتقل کرده است را نیز شامل میشود؟
-2آیا تبصره ) 2الحاقی (1397ماده 2قانون یادشده شامل اموالی است که در حال حاضر در اختیار متهم قرار
دارد و یا آنکه اموالی که در یک برهه زمانی در اختیار متهم بوده و به دیگران منتقل کرده است را نیز شامل میشود؟
-3عدم انجام تکالیف مقرر در ماده ) 7اصلاحی ( 1397قانون مذکور به محکومیت متخلفان به ضمانت اجراهای
مقرر در تبصره این ماده )انفصال از خدمت درجه شش و درجه هفت( منجر خواهد شد؛ با توجه به اینکه قانونگذار
در این تبصره به انفصال از خدمت درجه شش و درجه هفت اشاره کرده است و با توجه به ماده 19قانون مجازات
اسلامی مصوب 1392که اساساً چنین مجازاتهایی وجود ندارد ،تکلیف چیست؟ آیا در این موارد نیز ضمانت
اجرای مقرر در تبصره 3ماده 4قانون مبارزه با پولشویی مصوب 1386با اصلاحات و الحاقات بعدی قابل اعمال
میباشد؟
پاسخ اداره کل حقوقی
1و -2اولاً ،تبصره 1و 2ماده 2قانون مبارزه با پولشویی مصوب 1386با اصلاحات و الحاقات بعدی در مقام
بیان آن است که »عواید حاصل از جرم« و همچنین »اموالی که منشأ مجرمانه دارند« ،صرفنظر از شکل و وضعیت
فعلی آنها ،در شمول مقررات پولشویی قرار میگیرد.
ثانیاً ،در قانون یادشده وضعیت تصرف یا مالکیت مال ،ملاک نیست؛ بلکه ارتباط مال با جرم منشأ و قابلیت ردیابی
منشأ مجرمانه آن ملاک است؛ بنابراین ،اموالی که قبلاً در اختیار مرتکب بوده و سپس به هر نحو به اشخاص ثالث
منتقل شده باشد ،در صورتیکه قابل انتساب به جرم منشأ باشد ،همچنان مشمول مفهوم »عواید حاصل از جرم«
بوده و از شمول مقررات پولشویی خارج نمیشود.
-3با توجه به بند »چ« ماده 26قانون مجازات اسلامی مصوب 1392و تبصره یک همین ماده ،انفصال از خدمات
دولتی و عمومی؛ اعم از دائم یا موقت ،در واقع یکی از موارد محرومیت از حقوق اجتماعی است که گاه به صورت
مجازات اصلی و گاهی تبعی یا تکمیلی اعمال میشود و چنانچه ارتکاب جرمی موجب انفصال موقت باشد ،با توجه
به مدت آن و درجهبندی مجازات های تعزیری وفق ماده 19قانون یادشده ،حسب مورد در درجات پنج ،شش یا
هفت قرار میگیرد؛ بنابراین ،مقصود از »انفصال موقت درجه شش و هفت« در تبصره )الحاقی ماده (7قانون یادشده
به ترتیب انفصال از خدمت بیش از شش ماه تا پنج سال )برای درجه شش( و تا شش ماه )برای درجه هفت( است
و بر این اساس نیز پاسخ به قسمت اخیر پرسش سوم ،منتفی است.
دکتر محمدعلی شاه حیدری پور
مدیر کل حقوقی قوه قضاییه