نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۴/۴۹۵

چنانچه پیش از انقلاب اسلامی یا سالهای اولیه پس از آن ،برخی دستگاههای دولتی یا شهرداری مبادرت به احداث خیابان ،معبر و یا میدان نموده باشند ،در حالی که در زمان احداث این شوارع و معابر ،طرحهای جامع و تفصیلی به تصویب نرسیده و یا اجرا نشده باشد و امر احداث بر اساس طرح هادی و مانند آن باشد ،آیا در حال حاضر که چند دهه از زمان احداث آن شوارع و معابر سپری شده است ،شهرداری میتواند عوارضی تحت عنوان ارزش افزوده ناشی از اجرای طرح توسعه شهری را از املاک و اراضی مشرف و مجاور به این خیابانها و شوارع که پیش از اجرای طرحهای جامع و تفصیلی احداث شدهاند ،دریافت کند؟ -2با توجه به اینکه قانون درآمد پایدار و هزینه شهرداریها و دهیاری ها مصوب 1401است ،آیا شهرداری میتواند به استناد بند »الف« تبصره یک ماده 2این قانون در خصوص اراضی و املاکی که پیش از لازمالاجرا شدن این قانون در مجاورت و مشرف به خیابانها و شوارع و معابر قرار گرفتهاند ،عوارضی تحت عنوان ارزش افزوده ناشی از اجرای طرح توسعه شهری دریافت کند؟

1و -2مستفاد از بند »الف« تبصره یک ماده 2قانون درآمد پایدار و هزینه شهرداریها و دهیاریها مصوب 1401و با لحاظ ماده 4قانون مدنی ،دریافت عوارض ارزش افزوده ناشی از اجرای طرحهای توسعه شهری و روستایی ناظر به پس از لازمالاجرا شدن قانون و بر اساس دستورالعمل اجرایی موضوع قسمت اخیر بند »الف« ذیل تبصره یک ماده 2قانون صدرالذکر است و موجب قانونی برای تسری آن به طرحهای اجرا شده پیش از لازمالاجرا شدن قانون یادشده وجود ندارد؛ آرای متعدد هیأت عمومی دیوان عدالت اداری؛ از جمله دادنامه شماره 2599مورخ 1401/10/13آن مرجع ،مؤید این دیدگاه است. دکتر محمدعلی شاه حیدری پور مدیر کل حقوقی قوه قضاییه