نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۴/۴۳۵

مردی که همسر خود را در اثر ضربات متعدد عمدی به قتل رسانده است ،به موجب حکم قطعی ،علاوه بر پرداخت دیه جراحات ،به قصاص نفس پس از پرداخت تفاضل دیه محکوم شده است .ورثه مقتول ،مادر وی و دو دختر بالغ غیر رشید می باشند .در صورتی که مادر مقتول ،متقاضی اجرای قصاص باشد ،آیا سهم وی از دیه جراحات کسر شده و با تفاضل دیه قابل تهاتر است؟ یا به عبارت دیگر ،آیا متقاضیان قصاص باید نصف دیه کامل را پرداخت کنند و یا پس از تهاتر ،مابقی دیه را پرداخت کنند؟

به موجب ماده 430قانون مجازات اسلامی مصوب 1392در موارد لزوم پرداخت فاضل دیه ،اگر مقتول یا صاحب حق قصاص ،طلبی از مرتکب داشته باشد ،طلب مذکور با رضایت صاحب آن ،هرچند بدون رضایت مرتکب ،به عنوان فاضل دیه ،قابل محاسبه است؛ بنابراین در فرض سؤال ،محاسبه دیه جراحات مورد مطالبه اولیای دم از قاتل که راجع به آن حکم قطعی نیز صادر شده است به عنوان فاضل دیه ،موافق قانون است و رضایت مرتکب شرط نیست. دکتر محمدعلی شاه حیدری پور مدیر کل حقوقی قوه قضاییه