نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۴/۳۹۷

در خصوص اجرای مواد ) 10 ،58 ،63و 63مکرر( قانون خدمت وظیفه عمومی و با توجه به اینکه تعدادی از شعب دیوان عالی کشور )از جمله شعبه 38دیوان عالی کشور( غیبت از خدمت سربازی را جرم تلقی ننمودهاند ،آیا نرفتن به سربازی به طور کل و شروع نکردن خدمت نظام وظیفه جرم تلقی میشود یا خیر؟ بدیهی است پس از شروع خدمت سربازی ،اگر غیبتی انجام شود ،تکلیف مشخص است .لیکن سؤال در مورد افراد مشمولی است که نسبت به اخذ دفترچه اعزام به خدمت وظیفه و شروع خدمت نظام وظیفه اقدام نمیکنند.

از آنجا که بزه موضوع بند 2ماده 58قانون خدمت وظیفه عمومی مصوب 1363با اصلاحات و الحاقات بعدی، پیش از اعزام به خدمت تحقق مییابد و مرتکب در زمان ارتکاب فرد نظامی نیست و بزه ارتکابی ،بزه غیبت از خدمت وظیفه عمومی است که در مراجع قضایی عمومی به آن رسیدگی میشود و از شمول مجازات مقرر برای بزه فرار از خدمت موضوع مواد 59و 60قانون مجازات جرایم نیروهای مسلح مصوب 1382خارج است و با توجه به اینکه در قانون ،نوع و میزان مجازاتی برای مرتکب تعیین نشده است ،مجازات مرتکب مطابق ماده 69قانون مجازات اسلامی مصوب 1392تعیین میشود. دکتر محمدعلی شاه حیدری پور مدیر کل حقوقی قوه قضاییه