نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۴/۲۹۰

با عنایت به قسمت اخیر تبصره ذیل بند 24ماده 55قانون شهرداری مصوب 1334با اصلاحات و الحاقات بعدی که مطب پزشکان را به عنوان واحد تجاری محسوب نمیکند و با توجه به ماده واحده قانون محل مطب پزشکان مصوب 1366که مقرر میدارد »فعالیت شغلی پزشکان و صاحبان حرف وابسته در ساختمان مسکونی و تجاری ملکی و اجاری بلامانع است« و با لحاظ مفاد رأی وحدت رویه شماره 577مورخ 1396/6/21هیأت عمومی دیوان عدالت اداری که فعالیت شخصی پزشکان و دیگر حرف وابسته در ساختمان های مسکونی ،تجاری و ملکی و اجارهای را بلامانع دانسته است ،آیا محاسبه و اخذ عوارض از درمانگاهها ،داروخانهها ،دفاتر کار پیراپزشکان، آزمایشگاهها بر مبنای تعرفه تجاری و عوارض سالانه کسب و پیشه از محل های مذکور با عنوان تعرفه تغییر کاربری از مسکونی به تجاری ،برای صاحبان حرف پزشکی یادشده دارای وجاهت قانونی است؟

اولاً ،به موجب ماده واحده قانون محل مطب پزشکان مصوب 1366و نیز قسمت اخیر تبصره ذیل بند 24ماده 55 قانون شهرداری مصوب 1334با اصلاحات و الحاقات بعدی ،دایر کردن مطب و حرف وابسته در محل مسکونی از نظر قانونی به عنوان استفاده تجاری محسوب نشده است و وفق رأی وحدت رویه شماره 576مورخ 1371/7/14هیأت عمومی دیوان عالی کشور ،اماکن استیجاری مطب پزشکان که برای خدمات تخصصی پزشکی و معالجه بیماران مورد استفاده واقع میشود ،محل کسب و پیشه و تجارت محسوب نمیشود؛ رأی شماره 577 مورخ 1396/6/21هیأت عمومی دیوان عدالت اداری نیز همسو با آن صادر شده است. ثانیاً ،تغییر کاربری املاک در محدوده شهری بر عهده کمیسیون موضوع ماده 5قانون تأسیس شورای عالی شهرسازی و معماری ایران مصوب 1351با اصلاحات و الحاقات بعدی است. با توجه به مستندات پیشگفته ،مطالبه و اخذ عوارض تحت عنوان عوارض تغییر کاربری از مسکونی به تجاری برای صاحبان حرف پزشکی ،فاقد وجاهت قانونی است؛ اما عوارض مشاغل یادشده مطابق مقررات مربوطه ،قابل مطالبه و وصول است. دکتر محمدعلی شاه حیدری پور مدیر کل حقوقی قوه قضاییه