نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۴/۲۶۳

در موارد تجویز اعاده دادرسی مرجع صادر کننده رأی قطعی برای اعمال نهادهای تخفیفی کدام شعبه است؟ مانند آنکه ،در خصوص پروندهای پس از صدور رأی توسط دادگاه بدوی و تجدیدنظرخواهی طرفین ،رأی در شعبه شانزدهم دادگاه تجدیدنظر تأیید شده است .پس از درخواست اعاده دادرسی ،دیوان عالی کشور پرونده را به شعبه هشتم دادگاه تجدیدنظر به عنوان شعبه همعرض ارجاع داده است و شعبه همعرض درخواست اعاده دادرسی را رد نموده است؛ در این فرض درخواستهای تعلیق یا دیگر نهادهای تخفیفی محکومعلیه باید نزد چه مرجعی ارسال شود؛ شعبه هشتم دادگاه تجدیدنظر یا شعبه شانزدهم آن دادگاه؟

مطابق نص ماده 480قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392رسیدگی دادگاه هم عرض پس از تجویز اعاده دادرسی ،رسیدگی ماهوی است و این دادرسی از دادرسی اولیه مستقل است؛ بنابراین ،دادگاه همعرض در رسیدگی تابع عمومات رسیدگی؛ از جمله اختیارات و صلاحیتهای مذکور در ماده 280قانون یادشده و تعیین عنوان اتهامی صحیح به تشخیص خود است و دادگاه در صورت نقض رأی مورد اعاده دادرسی ،بر اساس مقررات قانونی رسیدگی و رأی مقتضی صادر میکند؛ در این صورت ،اعمال نهادهای ارفاقی موضوع مواد 58 ،46 ،37 و 62قانون مجازات اسلامی مصوب 1392با دادگاه صادرکننده حکم قطعی )حکم پس از اعاده دادرسی( است؛ اما چنانچه درخواست اعاده دادرسی توسط دادگاه تجدید نظر همعرض رد شود؛ این امر ،بدین معناست که دادگاه متعرض حکم قبلی نشده و رأی صادرشده قبلی به قوت خود باقی است و چنانچه محکومعلیه با اخذ رضایت شاکی خصوصی در جرایم غیر قابل گذشت ،اعمال تخفیف در مجازات را به استناد ماده 483قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392تقاضا کند و یا در خصوص تعلیق اجرای مجازات ،آزادی مشروط ،قرار دادن محکوم تحت نظارت سامانههای الکترونیکی موضوع مواد 58 ،46و 62قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 یا رفع ابهام و اجمال از حکم و تجمیع احکام موضوع مواد 497و 510قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ،1392تقاضایی مطرح شود ،رسیدگی به اینگونه درخواستها ،در صلاحیت دادگاه صادرکننده حکم محکومیت است و نه شعبه همعرض آن. فریده شکری معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه