نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۴/۱۹۴

برخی اراضی زراعی و باغها که در مورد آنها حکم قطعی قلع و قمع صادر شده است ،مطابق گزارش ادارات مربوطه مانند اداره جهاد کشاورزی ،به سبب اجرای طرح هادی در بافت روستا یا محدوده قانونی شهر قرار گرفتهاند و از شمول قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغها مصوب 1374با اصلاحات و الحاقات بعدی خارج شدهاند؛ آیا این موضوع منطبق با بند »الف« ماده 10قانون مجازات اسلامی مصوب 1392است و میتوان قرار موقوفی صادر کرد و یا آنکه وفق بند »ج« ماده 474قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392از موارد اعاده دادرسی است؟

قلع و قمع بنا موضوع ماده 3قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغها مصوب 1374با اصلاحات و الحاقات بعدی ،جزء لاینفک حکم کیفری است؛ اما ماهیت مجازات ندارد و امری حقوقی محسوب میشود و به همین سبب مشمول مرور زمان موضوع ماده 107قانون مجازات اسلامی مصوب 1392نمی شود؛ این حکم با هدف اعاده وضع به حال سابق پیش بینی شده است؛ لذا در فرض سؤال که پس از صدور حکم قطعی و لازمالاجرا بر قلع و قمع بنا ،ملک در محدوده یا حریم شهر یا روستا قرار گرفته است ،اجرای حکم بر قلع و قمع مستحدثات غیرمجاز هدف قانونگذار از تدوین این مقرره را برآورده نمیسازد؛ ضمن آنکه کاربری زمان اجرای حکم، منطبق با حکم است؛ بنابراین ،اجرای این بخش از حکم مبنی بر قلع و قمع مستحدثات غیرمجاز موضوعاً منتفی است و قاضی اجرای احکام تکلیفی به اجرای حکم ندارد. شایسته ذکر است فرض سؤال از قلمرو بند »الف« ماده 10قانون مجازات اسلامی مصوب 1392و اعاده دادرسی موضوع بند »ج« ماده 474قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392که در فرض سؤال ذکر شده است ،خارج است. فریده شکری معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه