نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۳/۶۹۹

چنانچه شخص »الف« به طرفیت شخص »ب« دعوای مطالبه وجه چک مطرح کند و در دعوای حقوقی شخص »ب« به پرداخت وجه چک و خسارت تأخیر تأدیه آن محکوم ش ود و سپس شخص »ب« شکایت کیفری مبنی بر خیانت در امانت در خصوص همان چک علیه شخص »الف« مطرح کند و شخص »الف« در این پرونده بابت خیانت در امانت محکومیت قطعی بیابد ،آیا از موارد اعاده دادرسی از سوی شخص »ب« در خصوص رأی صادره از سوی دادگاه حقوقی است؟ چنانچه موضوع از موارد اعاده دادرسی باشد ،با کدامیک از بندهای ماده 426قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ،1379تطابق دارد؟

در فرض سؤال که پس از صدور حکم در دعوای حقوقی مبنی بر پرداخت وجه چک ،با شکایت محکومعلیه پرونده حقوقی ،محکومله آن پرونده در دادگاه کیفری به اتهام خیانت در امانت محکوم شده است: اولاً ،اثبات حیله و تقلب با اثبات رفتار حیلهآمیز یا متقلبانه به عمل میآید؛ بنابراین دعوا باید برای اثبات این رفتار اقامه شود .با وجود این ،رفتار حیلهآمیز یا متقلبانه ممکن است در پرونده کیفری ثابت شود؛ بنابراین ،اثبات حیله و تقلب موضوع بند 5ماده 426و ماده 429قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ،1379در همه موارد مستلزم تقدیم دادخواست حقوقی نمیباشد. ثانیاً ،در فرض سؤال موضوع می تواند از مصادیق تقلب مذکور در بند 5ماده 426قانون یاد شده باشد؛ اما در هر صورت تشخیص مصداق بر عهده مرجع قضایی رسیدگیکننده به اعاده دادرسی است. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه