نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۳/۴۵۴

مطابق مواد 285و 304قانون آیین دادرسی کیفری نحوه رسیدگی به جرائم اطفال و نوجوانان و صلاحیت دادسرا و دادگاه اطفال و نوجوانان مشخص شده است .حال چنانچه شخص روحانی کمتر از هجده سال تمام شمسی )در فرض 15تا 18و نیز کمتر از 15سال( مرتکب جرم شود ،رسیدگی به اتهام وی در صلاحیت دادسرا و دادگاه اطفال و نوجوانان است یا دادسرا و دادگاه ویژه روحانیت؟

نظریه اکثریت :با توجه به اطلاق مواد 304 ،285و 315قانون آیین دادرسی کیفری و رعایت اصل مصالح عالیه کودکان و توجه به ماده 45قانون حمایت خانواده و مبنای دادرسی افتراقی اطفال و نوجوانان که مبتنی بر حمایت از کودکان و اندیشه های ارفاقی است و اینکه رعایت دادرسی خاص کودکان از جمله تعهدات بینالمللی کشور به شرح مقرر در بند 4ماده 14میثاق بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی و مواد 37و 40پیماننامه حقوق کودک میباشد؛ بنابراین رسیدگی به اتهام افراد کمتر از هجده سال شمسی به جز نظامیان که به شرح ماده 599قانون آیین دادرسی کیفری مستثنی شدهاند و از آن جمله روحانیون کمتر از این سن ،در صلاحیت دادگاه اطفال و نوجوانان است. نظریه اقلیت :با عنایت به اطلاق بند »ج« ماده 2و بند »الف« ماده 13آییننامه ویژه روحانیت مصوب 1369و ملاک ماده 599قانون آیین دادرسی کیفری و فلسفه تشکیل دادسرا و دادگاههای ویژه روحانیت به شرح مذکور در ماده یک آییننامه پیشگفته و خصوصاً عبارت »حفظ حیثیت روحانیت« ،رسیدگی به جرم »مطلق روحانی؛ اعم از این که سن او بیشتر یا کمتر از هجده سال تمام شمسی باشد )با رعایت مقررات مربوط به رسیدگی به جرایم اطفال و نوجوانان در فرضی که سن مرتکب کمتر از هجده سال تمام شمسی است( حسب مورد در صلاحیت دادسرا و دادگاههای ویژه روحانیت است .بر این اساس رسیدگی به جرم روحانیون کمتر از هجده سال تمام شمسی از عموم و اطلاق صدر ماده 304قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392انصراف و خروج موضوعی دارد. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه