نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۲/۲۳۷

همانگونه که مستحضرید پروندههای تغییر کاربری اراضی زراعی و باغها ،بر اساس گزارش اداره جهاد کشاورزی تشکیل می شود و اداره مزبور نیز با توجه به وظایف ذاتی از سوی حاکمیت مسؤول حفظ اراضی زراعی و باغی است؛ به عبارت دیگر ،متضرر از تغییر غیر مجاز کاربری اراضی زراعی ،عموم مردم هستند و این جرم ،جرمی علیه بنیان کشاورزی و تأمین غذا است و به نمایندگی از مردم و حاکمیت ،وظیفه اقدام در این خصوص بر عهده اداره جهاد کشاورزی است .بر این اساس ،پرسش این است که در پروندههای تغییر کاربری غیر مجاز اراضی، نقش اداره جهاد کشاورزی چیست؟ آیا صرفاً اعلامکننده جرم محسوب میشود و حق اعتراض به حکم برائت و قرار موقوفی تعقیب صادره از دادگاه کیفری دو را ندارد و یا آنکه شاکی محسوب شده و حق اعتراض به آرای مزبور را دارد؟ توضیح آنکه در رأی وحدت رویه شماره 707مورخ 1386/12/21هیأت عمومی دیوان عالی کشور ،هر چند در خصوص موضوع دیگری است؛ اما از اداره جهاد کشاورزی با عنوان »اداره شاکی« یاد شده است.

با توجه به مواد 9و 10قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392و نیز قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغها به ویژه تبصره ) 2اصلاحی (1385ماده یک قانون مذکور و نیز قسمت اخیر ماده 10الحاقی 1385/8/1 این قانون ،سازمان جهاد کشاورزی اعلامکننده جرم است ،نه شاکی خصوصی؛ لذا هیچیک از وظایف و اختیارات شاکی از جمله اختیار تقدیم دادخواست ضرر و زیان و اعتراض به آراء و تصمیمات مراجع قضایی )اعم از حکم برائت ،قرار منع یا موقوفی تعقیب( را ندارد. روح اله رئیسی معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه