نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۱/۹۴

با عنایت به مواد 25 ، 23و 26قانون مجازات اسلامی مصوب ،92/2/1در خصوص تعداد مجازات های اصلی و تبعی، در فرضی که مجازات مستخدمی که مرتکب جرم شده ،علاوه بر حبس ،انفصال موقت در مقام مجازات اصلی و محرومیت از حقوق اجتماعی ،مبنی بر منع اشتغال بعنوان مجازات تبعی باشد؛ خواهشمند است دستور فرمایید به این اداره کل اعلام نمایند با توجه به تجانس انفصال موقت با منع اشتغال ،آیا اجرای مجازات انفصال موقت مانع از اجرای مجازات تبعی است؟ در فرض اختلاف مدت زمان انفصال موقت و مجازات تبعی خصوصاً اگر مدت زمان مجازات تبعی بیشتر از انفصال موقت باشد تکلیف این اداره کل در خصوص نحوه اجرا را تبیین نمایید.

نظر به اینکه مجازات اصلی ،مجازاتی است که مورد حکم دادگاه قرار میگیرد ولی مجازات تبعی به تبع مجازات اصلی و با الزام قانون به محکومعلیه تحمیل میشود و نظر به اینکه به استناد مواد 25و 26قانون مجازات اسلامی مصوب 1392مبدأ محاسبه مدت مجازات تبعی ،پس از اجرای حکم اصلی و در موارد عدم اجرای مجازات ،مشمول مرور زمان است؛ بنابراین در فرضی که در جرایم عمدی ،فردی به مجازات جرمی که دارای اثر تبعی است محکوم شود ،مجازات تبعی )محرومیت از حقوق اجتماعی( ،پس از اجرای مجازات اصلی اعمال میشود .تبصره 2ماده 23قانون مجازات اسلامی مؤید این نظر است؛ چه آنکه قانونگذار در مقام بیان بوده و فقط در فرضی که مجازات تکمیلی و اصلی از یک نوع باشد ،قایل به عدم صدور حکم به مجازات تکمیلی شده و ذکری از مجازات تبعی به میان نیاورده است؛ مضاف ًا به اینکه تبصره یک ماده 26این قانون نیز تأکید بر اجرای مجازاتهای اصلی و تبعی دارد. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه