نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۱/۸۰۱

الف -در حوزه های قضایی که فقط دارای یک شعبه دادگاه کیفری 2هستند با توجه به حکم ماده 338قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ) 1392همانند شهرستان لالی( آیا ارجاع پرونده ها با رئیس حوزه قضایی است؟ ب -اگر شعبه کیفری 2به تصدی رئیس شعبه دایر باشد و همزمان در آن حوزه دادرس که هم دارای ابلاغ کیفری باشد ارجاع پرونده های کیفری به دادرس با رئیس حوزه قضایی است یا رئیس شعبه کیفری؟ پ -اگر در حوزه ای فقط یک دادگاه کیفری تشکیل شده باشد و رئیس حوزه قضایی پرونده ای را به رئیس شعبه کیفری 2ارجاع داده است آیا رئیس شعبه هم می تواند همان پرونده را به دادرس دارای ابلاغ کیفری ارجاع دهد؟

الف -اطلاق حکم مقرر در صدر ماده 338قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392فرض سؤال را که در یک حوزه قضایی ،شعب متعدد دادگاه تشکیل و از بین شعب متعدد تشکیلیافته ،تنها یک شعبه به دادگاه کیفری )کیفری دو یا انقلاب( اختصاص یافته باشد نیز شامل میشود و اختصاص صرفاً یک شعبه از شعب متعدد دادگاه به دادگاههای کیفری )کیفری دو یا انقلاب( نافی لزوم ارجاع پرونده از سوی رئیس حوزه قضایی نیست. ب -مستفاد از مواد 338و 339قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392و سایر مقررات مربوط ،آن است که پرونده به »شعبه« ارجاع میشود و نه »دادرس شعبه«؛ بنابراین رییس دادگستری در مقام ارجاع مجاز به ارجاع مستقیم پرونده به اعتبار ابلاغ دادرسی هر یک از دادگاهها نبوده و حسب مورد باید پرونده را به یکی از شعب دادگاههای ذیربط ارجاع کند و متعاقب ارجاع پرونده به شعبه نیز اتخاذ تصمیم در خصوص قاضی رسیدگیکننده بر عهده متصدی همان شعبه است و اگر آن شعبه فاقد متصدی باشد ،رییس دادگستری میتواند پرونده را به هر یک از دادرسان علیالبدل و از جمله خودش که دارای این ابلاغ است ارجاع کند. پ (1 -اتخاذ تصمیم در خصوص شعبه محل خدمت دادرس علیالبدل جزو اختیارات رئیس حوزه قضایی و یا مقامی است که از سوی رئیس حوزه ،این امر به او تفویض شده است و همانگونه که رئیس حوزه قضایی میتواند ابلاغ تصدی شعبه فاقد رئیس را برای دادرس علیالبدل صادر کند ،میتواند وی را برای مدتی محدود اعم از یک روز یا حتی یک ساعت متکفل اداره شعبه بلاتصدی کند یا پرونده مربوط به شعب بلاتصدی دادگاه را به وی ارجاع کند و یا در موارد تراکم کار شعبه ،به درخواست رئیس شعبه برخی از پروندههای شعبه را به دادرس علیالبدل ارجاع نماید. -2با انتصاب یک قاضی به عنوان رئیس شعبه و یا تصدی شعبه توسط دادرس علیالبدل ،رسیدگی به تمام پروندههای ارجاعی به آن شعبه به متصدی شعبه ارجاع میشود. -3مقام ارجاع میتواند در غیاب رئیس شعبه و یا بلاتصدی بودن شعبه ،رسیدگی به پروندههای آن شعبه را به دادرس علیالبدل ارجاع کند. -4ارجاع پروندهها از سوی رئیس حوزه قضایی به دادرس علیالبدل به رغم حضور و تصدی شعبه توسط رئیس مغایر با موازین مذکور در بند دوم است. روح اله رئیسی معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه