نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۱/۷۹۷

با توجه به حکم مقرر در بند »ت« ماده 89قانون مجازات اسلامی مصوب 1392و پیشبینی جزای نقدی از سه تا بیست و پنج میلیون ریال یا انجام شصت تا یکصد و هشتاد ساعت خدمات عمومی رایگان برای جرایم تعزیری درجه 6ارتکابی توسط نوجوانان و با عنایت به رعایت قواعد تعدد جرم موضوع ماده 134اصلاحی همان قانون، خواهشمند است اعلام فرمایید از بین مجازاتهای جزای نقدی و انجام خدمات عمومی رایگان ،کدام یک اشد است؟

فرض پرسش ناظر به ارتکاب دو جرم تعزیری مختلف درجه شش توسط نوجوان است .بدیهی است در چنین فرضی ،مجازات هر یک از جرایم ارتکابی به استناد بند »ت« ماده 89قانون مجازات اسلامی مصوب 1392و رعایت ضوابط مقرر در بند »ب« ماده 134اصلاحی 1399قانون مجازات اسلامی )به لحاظ تعدد( تعیین میشود و طبق بند »ث« این ماده فقط مجازات اشد مندرج در دادنامه قابل اجرا است و برای تشخیص اینکه کدام یک از مجازاتهای تعیینشده در دادنامه »اشد« است ،باید با عنایت به شاخصهای مقرر در ماده 19قانون مجازات اسلامی مصوب 1392و تبصرههای آن ،درجه هر یک از مجازاتها مشخص و با هم مقایسه شود تا مجازات اشد مشخص گردد؛ لذا در فرض سؤال با توجه به میزان جزای نقدی مقرر در دادنامه و انطباق آن با شاخصهای مقرر در ماده 19قانون مجازات اسلامی مصوب 1392و تبصرههای آن ،درجه آن مشخص میشود و در خصوص »خدمات عمومی رایگان« از آنجا که این مجازات با هیچیک از بندهای هشتگانه ماده اخیرالذکر مطابقت ندارد، طبق قسمت آخر تبصره 3ماده 19قانون یادشده »مجازات درجه هفت« محسوب میشود و در نهایت با مقایسه درجه این دو مجازات ،مجازات اشد مشخص میشود .لازم به ذکر است که تشخیص مجازات اشد در هر پرونده بر عهده دادگاه صادرکننده حکم قطعی است و چنانچه قاضی اجرای احکام کیفری نتواند مجازات اشد را تشخیص دهد ،باید از دادگاه صادرکننده حکم قطعی سؤال کند. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه