نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۱/۷۰۱

با توجه به اختلاف رویه در محاکم تجدید نظر و بدوی و با عنایت به ماده 461قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ،1392متهمی که در هیچ یک از مراحل دادرسی نخستین حاضر نبوده وکیل نداشته و لایحه نیز نداده است ،چنانچه غیاباً محکوم و شاکی یا دادستان از رأی بدوی تجدید نظرخواهی و دادگاه تجدید نظر نیز محکومیت را تأیید کند، در صورت واخواهی متهم ،مرجع صالح برای رسیدگی به واخواهی ،دادگاه بدوی است یا دادگاه تجدید نظر؟

در فرض استعلام که دادستان یا شاکی نسبت به رأی صادره از سوی دادگاه نخستین متضمن محکومیت غیابی متهم ،درخواست تجدید نظر کرده است و بدون اینکه محکومعلیه در مرحله تجدید نظر حضور یابد یا لایحه دفاعیه داده باشد ،آن دادگاه حکم بر تأیید دادنامه بدوی صادر کرده است؛ با لحاظ مداخله دادگاه تجدید نظر استان و صدور رأی بر تأیید دادنامه نخستین که به منزله صدور حکم بر محکومیت متهم )محکومعلیه( غایب است ،این فرض از مصادیق ماده 461قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392بوده و محکومعلیه غایب حق دارد نسبت به حکم محکومیت صادره از سوی دادگاه تجدیدنظر نزد این دادگاه واخواهی کند و رسیدگی به واخواهی در دادگاه نخستین فاقد وجاهت قانونی است. روح اله رئیسی معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه