استعلام
-1با توجه به اینکه در راستای اعمال ماده 134قانون مجازات اسلامی اجرای احکام کیفری باید صرفا مجازات اشد را
اجرا نماید فلذا جهت تعیین مجازات اشد درجه مجازات قضایی ملاک عمل قرار می گیرد یا اینکه حتی اگر به لحاظ اعمال
تخفیفات با اعمال مواد 37یا 483قانون ممجازات اسلامی و یا 442قانون آیین دادرسی کیفری مجازات تخفیف یافته
باشد یا به لحاظ اعمال مجازات جایگزین حبس به جزای نقدی تبدیل یافته باشد درجه مجازات قانونی باید ملاک مجازات
اشد قرار گیرد؟
-2چنانچه مجازات غیر اشد دارای مجازات تکمیلی باشد آیا باید مجازات تکمیلی به همراه مجازات اشد اجرا گردد؟
پاسخ اداره کل حقوقی
-1با توجه به عبارت »مجازات اشد مندرج در دادنامه« ،منظور از »مجازات اشد« در بند »ث« ماده 134قانون مجازات
اسلامی اصلاحی ،1399مجازات مقرر در حکم است ،نه مجازات قانونی جرم؛ با این حال باید توجه داشت که مقنن طبق
بند مذکور »تقلیل یا تبدیل مجازات اشد« را به یکی از علل قانونی موجب اجرای مجازات اشد بعدی دانسته است که
شامل تخفیف مجازات به موجب قانون موضوع بند »ب« ماده 10قانون مجازات اسلامی مصوب 1392میباشد و
منصرف از مواردی است که با اعمال کیفیات مخففه توسط دادگاه )تخفیف قضایی( ،مجازات اشد تقلیل یابد وگرنه با
فلسفه وضع مقررات ناظر به تخفیف قضایی مجازات که به موجب بند »خ« ماده 134قانون مورد بحث در موارد تعدد
جرم نیز تجویز شده است ،در تعارض خواهد بود؛ بنابراین ،چنانچه با اعمال ماده 483قانون آیین دادرسی کیفری مصوب
،1392مجازات اشد تقلیل یابد یا تبدیل شود ،همان مجازات تقلیلیافته یا تبدیلشده اجرا میشود و موجب قانونی جهت
اجرای مجازات اشد بعدی وجود ندارد.
-2طبق بند »ح« ماده 134قانون مجازات اسلامی اصلاحی ،1399هرگاه در قانون برای جرمی یکی از مصادیق
مجازاتهای مندرج در مواد 23یا 26این قانون به عنوان مجازات اصلی مقرر شده باشد ،آن مجازات در هر حال اجراء
میشود؛ حتی اگر مربوط به مجازات غیر اشد باشد ...؛ ولی چنانچه مجازات تکمیلی به استناد ماده 23قانون مجازات
اسلامی 1392علاوه بر مجازات اصلی توسط دادگاه تعیین شده است از شمول مقررات بند »ح« ماده 134قانون پیشگفته
خارج است و فقط در صورتی اجرا میشود که مربوط به مجازات جرم اشد باشد.
روح اله رئیسی
معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه